Βank of America: Η πλεονάζουσα ρευστότητα στην Ευρωζώνη μειώθηκε κατά 50% και στράφηκε προς τις τράπεζες

Οι κυβερνήσεις στρέφονται πλέον προς τις τράπεζες αντί για το Ευρωσύστημα

Παρά τη σημαντική μείωση της συνολικής ρευστότητας, τα spreads στις βραχυπρόθεσμες αγορές χρήματος του ευρώ έχουν διευρυνθεί μόνο περιορισμένα μέχρι στιγμής. Τα επιτόκια της αγοράς παραμένουν χαμηλότερα από τα επιτόκια δανεισμού της ΕΚΤ, γεγονός που έχει περιορίσει την ανάγκη των τραπεζών να προσφύγουν στις πράξεις παροχής ρευστότητας της κεντρικής τράπεζας. Οι αναλυτές επισημαίνουν ότι τα αποθεματικά έχουν μεταφερθεί από τραπεζικά συστήματα με υψηλή ρευστότητα σε άλλα με χαμηλότερη, ενώ παράλληλα οι καταθέσεις των κυβερνήσεων έχουν μετακινηθεί από το Ευρωσύστημα προς το τραπεζικό σύστημα μετά από αλλαγές στην πολιτική αμοιβής της ΕΚΤ.

Οι τράπεζες στρέφονται προς τις άλλες τράπεζες για να δανειστούν 

Ωστόσο, αρχίζουν να εμφανίζονται ενδείξεις ότι η μείωση της ρευστότητας επηρεάζει ήδη τις βραχυπρόθεσμες αγορές χρηματοδότησης σε ευρώ. Η δραστηριότητα στην αγορά του €STR — του επιτοκίου αναφοράς που αποτυπώνει τον διατραπεζικό δανεισμό μίας ημέρας χωρίς εξασφαλίσεις — έχει αυξηθεί σταδιακά, με τον ημερήσιο όγκο συναλλαγών να φτάνει περίπου τα 70 δισ. ευρώ. Ταυτόχρονα, η δραστηριότητα δανεισμού στη διατραπεζική αγορά έχει ενισχυθεί, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι τράπεζες ενδέχεται να βασίζονται όλο και περισσότερο μεταξύ τους για βραχυπρόθεσμη χρηματοδότηση καθώς τα αποθεματικά συνεχίζουν να μειώνονται.

Tετραπλασιάστηκαν τα αμοιβαία κεφάλαια διαχείρισης διαθεσίμων γιατί προσφέρουν καλύτερες αποδόσεις από μικρές προθεσμίες και repo’s

Οι αναλυτές επισημαίνουν επίσης ότι τα αμοιβαία κεφάλαια διαχείρισης διαθεσίμων (Money Markets)  έχουν ενισχύσει σημαντικά τον ρόλο τους στις αγορές χρηματοδότησης σε ευρώ τα τελευταία χρόνια. Τα περιουσιακά στοιχεία των βραχυπρόθεσμων ευρωπαϊκών MMFs έχουν αυξηθεί από περίπου 100 δισ. ευρώ το 2019 σε πάνω από 400 δισ. ευρώ σήμερα. Τα κεφάλαια αυτά έχουν αποκτήσει μεγαλύτερη επιρροή στον καθορισμό του Euribor, ιδιαίτερα στις διάρκειες των τριών, έξι και δώδεκα μηνών.

Παράλληλα, τα MMFs έχουν αυξήσει σημαντικά την έκθεσή τους σε συναλλαγές repo (επαναγοράς), οι οποίες πλέον αντιστοιχούν περίπου στο 21% των περιουσιακών τους στοιχείων, το υψηλότερο επίπεδο από το 2011. Η εξέλιξη αυτή αντανακλά τις αλλαγές στο περιβάλλον της αγοράς, καθώς η σύσφιξη της νομισματικής πολιτικής της ΕΚΤ μειώνει τη διαθέσιμη ρευστότητα, ενώ παράλληλα αυξάνεται η ζήτηση για εξασφαλίσεις.

Όσο θα μειώνεται η ρευστότητα από την ΕΚΤ, τόσο θα αυξάνεται ο ανταγωνισμός των τραπεζων και η ένταση για μεγαλύτερα αποθεματικά (buffers) 

Κοιτώντας προς το μέλλον, η Bank of America εκτιμά ότι ο ανταγωνισμός μεταξύ των τραπεζών για αποθεματικά θα ενταθεί, καθώς η ΕΚΤ συνεχίζει να περιορίζει τη ρευστότητα στο σύστημα. Ως αποτέλεσμα, οι αναλυτές αναμένουν διεύρυνση της διαφοράς μεταξύ των επιτοκίων Euribor και του €STR, κάτι που αντανακλά υψηλότερο κόστος χρηματοδότησης και αύξηση των ασφαλίστρων διάρκειας στις αγορές χρήματος της Ευρωζώνης.

Η εξέλιξη των συνθηκών ρευστότητας αναμένεται να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στις αγορές χρηματοδότησης της Ευρωζώνης τα επόμενα χρόνια, καθώς η ΕΚΤ απομακρύνεται σταδιακά από την ιδιαίτερα χαλαρή νομισματική πολιτική που υιοθετήθηκε μετά την πανδημία.