Η νέα γενιά ευρωπαϊκών startups: Ποιοι κλάδοι και ποιες εταιρείες ξεχωρίζουν

Η τεχνητή νοημοσύνη είναι το ισχυρότερο κοινό νήμα που συνδέει τις φετινές λίστες LinkedIn Top Startups στην Ευρώπη, αλλά ίσως το πιο ενδιαφέρον εύρημα βρίσκεται στον τρόπο με τον οποίο εμφανίζεται: όλο και λιγότερο ως αυτόνομη κατηγορία και όλο και περισσότερο ως τεχνολογία πάνω στην οποία χτίζονται επιχειρήσεις σε πολύ διαφορετικούς κλάδους.

Το LinkedIn News Europe συγκέντρωσε τη φετινή εικόνα από έξι μεγάλες ευρωπαϊκές αγορές: Γαλλία, Γερμανία, Ιταλία, Ολλανδία, Ισπανία και Ηνωμένο Βασίλειο. Συνολικά οι επιμέρους κατατάξεις περιλαμβάνουν 100 ανερχόμενες εταιρείες, οι οποίες ξεχωρίζουν όχι βάσει αποτίμησης ή χρηματοδοτήσεων, αλλά βάσει στοιχείων όπως η αύξηση προσωπικού, το ενδιαφέρον για τις θέσεις εργασίας τους, το engagement και η δυνατότητά τους να προσελκύουν ανθρώπους από μεγάλες εταιρείες.

Η σύγκριση δείχνει επίσης ότι η νέα ευρωπαϊκή startup σκηνή δεν περιορίζεται στο software. Άμυνα, αυτόνομα συστήματα, βιοτεχνολογία, ρομποτική, ενέργεια και προηγμένα υλικά εμφανίζονται δίπλα σε πιο παραδοσιακά ψηφιακά επιχειρηματικά μοντέλα.

Γαλλία: Η πιο έντονη συγκέντρωση γύρω από την AI

Η Γαλλία είναι το καθαρότερο παράδειγμα της τάσης. Το LinkedIn αναφέρει ότι και οι 20 εταιρείες της γαλλικής λίστας χρησιμοποιούν την AI στον πυρήνα της δραστηριότητας ή της ανάπτυξης των προϊόντων τους, ενώ σχεδόν οι μισές μπορούν να χαρακτηριστούν άμεσα ως AI startups.

• Mistral: Η εταιρεία αναπτύσσει generative AI models και παράλληλα επενδύει σε υπολογιστικές υποδομές, έχοντας εξελιχθεί σε μία από τις σημαντικότερες ευρωπαϊκές προσπάθειες δημιουργίας ανταγωνιστή στα αμερικανικά frontier AI labs.
• Harmattan AI: Η γαλλική αμυντική startup αναπτύσσει στρατιωτικά drones και αυτόνομα συστήματα που αξιοποιούν τεχνητή νοημοσύνη.
• Dust: Δημιουργεί AI assistants και agents για επιχειρήσεις, με στόχο την αυτοματοποίηση εργασιών και την αξιοποίηση εταιρικών δεδομένων από τους εργαζομένους.

Η πρώτη θέση της Mistral για τρίτη συνεχόμενη χρονιά και η άνοδος startups όπως η Harmattan AI δείχνουν ταυτόχρονα δύο κατευθύνσεις της γαλλικής αγοράς: την προσπάθεια δημιουργίας ευρωπαϊκών foundation models και τη σύνδεση της AI με την αμυντική τεχνολογία.

Γερμανία: AI, άμυνα και βιομηχανική εφαρμογή

Στη γερμανική κατάταξη η εικόνα είναι πιο κατανεμημένη. Έξι από τις 20 εταιρείες που ξεχωρίζει το LinkedIn έχουν την AI στον πυρήνα τους, ενώ ιδιαίτερα έντονη είναι και η παρουσία της defense tech.

• Langdock: Η Νο 1 startup της γερμανικής λίστας αναπτύσσει εταιρική πλατφόρμα μέσα από την οποία οι εργαζόμενοι μπορούν να χρησιμοποιούν AI chat, να αυτοματοποιούν workflows και να δημιουργούν δικούς τους agents.
• Helsing: Αναπτύσσει AI software για αμυντικές εφαρμογές και έχει επεκταθεί στην ανάπτυξη δικών της μη επανδρωμένων συστημάτων, από drones έως υποθαλάσσια μέσα.
• STARK: Κατασκευάζει μη επανδρωμένα αμυντικά συστήματα, μεταξύ των οποίων drones, σκάφη και συστήματα όπλων ακριβείας.
• Peec AI: Παρέχει σε marketing teams εργαλεία για να παρακολουθούν πώς εμφανίζονται και πώς περιγράφονται τα brands μέσα στις απαντήσεις υπηρεσιών τεχνητής νοημοσύνης.

Η γερμανική λίστα είναι χαρακτηριστική μιας δεύτερης μετατόπισης: η startup δραστηριότητα επιστρέφει εντονότερα στον «φυσικό κόσμο», όπου software, αυτονομία και AI συνδέονται με βιομηχανικά και αμυντικά προϊόντα.

Ισπανία: Από το AI talent matching μέχρι τα clinical trials

Στην Ισπανία, το LinkedIn σημειώνει ότι μία στις πέντε startups που έχουν ιδρυθεί από το 2021 δραστηριοποιείται ήδη στον χώρο της AI. Ωστόσο, οι πρώτες θέσεις της κατάταξης δείχνουν ότι η ανάπτυξη δεν είναι αποκλειστικά τεχνολογική.

• Shakers: Η πρώτη εταιρεία της ισπανικής λίστας συνδέει επιχειρήσεις με freelance επαγγελματίες τεχνολογίας και χρησιμοποιεί AI για να αντιστοιχίζει το κατάλληλο ταλέντο με κάθε project.
• Founderz: Πρόκειται για digital business school που έχει εστιάσει μεγάλο μέρος της εκπαιδευτικής του δραστηριότητας στην κατάρτιση επαγγελματιών και επιχειρήσεων πάνω στην τεχνητή νοημοσύνη.
• COLD CULTURE: Η εταιρεία streetwear αναπτύσσει ένα omnichannel μοντέλο που συνδυάζει το ηλεκτρονικό εμπόριο με φυσικά καταστήματα σε ισπανικές και ευρωπαϊκές πόλεις.
• Biorce: Η biotech startup χρησιμοποιεί πλατφόρμα AI με στόχο να μειώσει τον χρόνο που απαιτείται για την προετοιμασία και τον σχεδιασμό κλινικών δοκιμών.

Η παρουσία μιας εταιρείας μόδας ανάμεσα σε AI και biotech startups είναι χρήσιμη υπενθύμιση ότι το ranking καταγράφει κυρίως αναπτυξιακή δυναμική και ελκυστικότητα ως εργοδότης, όχι έναν διαγωνισμό τεχνολογικής πρωτοπορίας.

Ιταλία: Η τεχνολογία περνά σε αυτοκίνητο, HR, υγεία και ρομποτική

Η ιταλική δεκάδα χαρακτηρίζεται περισσότερο από την εφαρμογή της τεχνολογίας σε συγκεκριμένα προβλήματα παρά από pure AI companies.

• Niulinx: Η πρώτη startup της ιταλικής κατάταξης αναπτύσσει τεχνολογία αυτόνομης οδήγησης και μέσα στο 2026 εξασφάλισε άδεια για δοκιμές αυτοματοποιημένων οχημάτων σε δημόσιους δρόμους της Λομβαρδίας.
• Jet HR: Συγκεντρώνει σε μία ψηφιακή πλατφόρμα διαδικασίες όπως προσλήψεις, μισθοδοσία, άδειες, συμβάσεις και έξοδα, ενσωματώνοντας πλέον και εργαλεία AI για την ανάλυση εταιρικών δεδομένων.
• Serenis: Παρέχει υπηρεσίες ψυχοθεραπείας και διατροφής μέσω ψηφιακών εργαλείων, χρησιμοποιώντας δεδομένα για την υποστήριξη και παρακολούθηση των θεραπευτικών υπηρεσιών.
• Generative Bionics: Spin-off του Ιταλικού Ινστιτούτου Τεχνολογίας, αναπτύσσει ανθρωποειδή ρομπότ βασισμένα σε «Physical AI» για εφαρμογές που ξεκινούν από τη μεταποίηση.

Η Ιταλία δίνει και μια διαφορετική ένδειξη για την αγορά εργασίας. Η μέση ηλικία των εργαζομένων στις εταιρείες της λίστας είναι 35,2 έτη, ενώ 40,6% είναι κάτω των 30 ετών, σχεδόν διπλάσιο ποσοστό από το 21,1% στο σύνολο της ιταλικής αγοράς εργασίας.

Ολλανδία: Climate tech, biotech και ρομπότ στα εργοτάξια

Η ολλανδική δεκάδα είναι ίσως η πιο χαρακτηριστική ως προς το εύρος των τεχνολογιών που αναπτύσσονται πέρα από το generative AI.

• Carbon Equity: Δίνει σε επενδυτές πρόσβαση σε funds που χρηματοδοτούν εταιρείες και τεχνολογίες για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.
• Cradle: Αναπτύσσει software που βοηθά επιστήμονες να σχεδιάζουν ταχύτερα νέες πρωτεΐνες για εφαρμογές σε φάρμακα, τρόφιμα και βιοτεχνολογία.
• Monumental: Κατασκευάζει αυτόνομα ρομπότ τα οποία μπορούν να εκτελούν εργασίες τοιχοποιίας σε πραγματικά εργοτάξια.
• Axelera AI: Σχεδιάζει chips για την εκτέλεση AI εφαρμογών απευθείας πάνω σε συσκευές όπως κάμερες και ρομπότ, περιορίζοντας την ανάγκη επεξεργασίας σε data centers.

Η Ολλανδία αποτυπώνει ιδιαίτερα καθαρά την είσοδο των startups σε τομείς όπου το software συναντά πλέον hardware, ενέργεια, βιοεπιστήμες και κατασκευές.

Ηνωμένο Βασίλειο: Από AI voice μέχρι νέα υλικά και ενέργεια

Η βρετανική λίστα κινείται σε παρόμοια κατεύθυνση, με την AI να συνυπάρχει με energy startups και consumer businesses.

• ElevenLabs: Αναπτύσσει AI τεχνολογίες φωνής, speech-to-text και conversational agents, έχοντας επεκτείνει τη δραστηριότητά της και σε εργαλεία δημιουργίας multimedia περιεχομένου.
• Granola: Δημιουργεί AI εργαλεία για meetings που καταγράφουν και οργανώνουν σημειώσεις, αποφάσεις και follow-up ενέργειες και επιτρέπουν αναζήτηση στο ιστορικό συναντήσεων.
• CuspAI: Χρησιμοποιεί τεχνητή νοημοσύνη για την ανακάλυψη νέων υλικών με πιθανές εφαρμογές σε ημιαγωγούς, ενέργεια και προηγμένη μεταποίηση.
• Fuse Energy: Δραστηριοποιείται στην προμήθεια ενέργειας στη βρετανική αγορά, χρησιμοποιώντας μια έντονα ψηφιακή εμπειρία πελάτη και εργαλεία AI για τη διαχείριση λογαριασμών και υπηρεσιών.

Εδώ η AI εμφανίζεται ταυτόχρονα ως προϊόν, ως εργαλείο παραγωγικότητας, ως ερευνητική υποδομή και ως μέρος μιας ευρύτερης ψηφιοποίησης πιο παραδοσιακών αγορών.

Τι μετρά πραγματικά η λίστα του LinkedIn

Οι Top Startups δεν είναι ranking των μεγαλύτερων χρηματοδοτήσεων ή των υψηλότερων αποτιμήσεων.

Η μεθοδολογία του LinkedIn εξετάζει τέσσερις βασικούς δείκτες: αύξηση προσωπικού, engagement γύρω από την εταιρεία και τους εργαζομένους της, ενδιαφέρον των υποψηφίων για τις διαθέσιμες θέσεις και ικανότητα προσέλκυσης ανθρώπων από εταιρείες που περιλαμβάνονται στις LinkedIn Top Companies.

Η περίοδος μέτρησης εκτείνεται από 1η Ιουλίου 2025 έως 30 Ιουνίου 2026. Μεταξύ των βασικών προϋποθέσεων είναι οι εταιρείες να είναι ανεξάρτητες και ιδιωτικές, να διαθέτουν τουλάχιστον 30 εργαζομένους πλήρους απασχόλησης, να έχουν ιδρυθεί το πολύ πριν από πέντε χρόνια και να εδρεύουν στη χώρα της αντίστοιχης λίστας. Εξαιρούνται επίσης εταιρείες που έχουν προχωρήσει σε απολύσεις τουλάχιστον 10% του προσωπικού τους στη σχετική περίοδο έως τη δημοσίευση της λίστας.

Αυτό σημαίνει ότι οι λίστες πρέπει να διαβάζονται κυρίως ως δείκτης επιχειρηματικής ανάπτυξης και ανταγωνισμού για ταλέντο και όχι ως αξιολόγηση της χρηματοοικονομικής αξίας ή της πιθανότητας επιτυχίας κάθε startup.

Η AI ως υποδομή και όχι πια ως ξεχωριστός κλάδος

Το κοινό στοιχείο των έξι αγορών είναι τελικά ευρύτερο από την αύξηση του αριθμού των AI startups.

Η Mistral κατασκευάζει μοντέλα, η Shakers εφαρμόζει AI στην αγορά εργασίας, η Biorce στις κλινικές δοκιμές, η Generative Bionics στη ρομποτική, η Peec AI στο marketing και η CuspAI στην ανακάλυψη υλικών. Αυτό που συγκλίνει δεν είναι το προϊόν αλλά η τεχνολογική βάση πάνω στην οποία δημιουργείται.

Το LinkedIn καταγράφει παράλληλα ότι τέσσερις στους δέκα επαγγελματίες παγκοσμίως δηλώνουν πως η AI τούς έχει κάνει πιο θετικούς στο ενδεχόμενο να ξεκινήσουν δική τους επιχείρηση. Η μείωση του κόστους ανάπτυξης software, αυτοματοποίησης εργασιών και λειτουργίας μικρότερων ομάδων μπορεί να μειώνει ορισμένα από τα εμπόδια εισόδου, αλλά αυξάνει ταυτόχρονα τον αριθμό των εταιρειών που ανταγωνίζονται για πελάτες, κεφάλαια και ανθρώπους.

Ο ανταγωνισμός αποκτά και πολιτική διάσταση. Το Ηνωμένο Βασίλειο έχει δημιουργήσει Sovereign AI Fund ύψους 500 εκατ. λιρών για τη στήριξη στρατηγικών βρετανικών AI εταιρειών, ενώ το ευρωπαϊκό Scaleup Europe Fund έχει στόχο κεφάλαια περίπου 5 δισ. ευρώ για scaleups σε στρατηγικούς τομείς όπως AI, quantum, biotech, clean technologies και προηγμένα βιομηχανικά συστήματα.

Οι φετινές λίστες αποτυπώνουν έτσι και το επόμενο ερώτημα για την ευρωπαϊκή startup αγορά: όχι μόνο αν μπορεί να συνεχίσει να δημιουργεί εταιρείες σε τεχνολογίες αιχμής, αλλά αν θα μπορέσει να τους εξασφαλίσει το κεφάλαιο, το εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό και την αγορά που χρειάζονται για να μεγαλώσουν στην Ευρώπη.