Έρευνα AWS: Στο 47% η χρήση ΤΝ από τις ελληνικές επιχειρήσεις – Το επόμενο στοίχημα είναι η ουσιαστική ενσωμάτωση

Η Ελλάδα καταγράφει μία από τις ταχύτερες αυξήσεις στην επιχειρηματική υιοθέτηση της τεχνητής νοημοσύνης στην Ευρώπη, όμως η επόμενη πρόκληση δεν είναι πλέον πόσες επιχειρήσεις δοκιμάζουν ή χρησιμοποιούν την τεχνολογία. Είναι πόσες μπορούν να την ενσωματώσουν σε κρίσιμες λειτουργίες, να αναπτύξουν δικά τους συστήματα και να τη μετατρέψουν σε νέα προϊόντα, παραγωγικότητα και επιχειρηματική ανάπτυξη.

Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα που προκύπτει από τη δεύτερη ετήσια μελέτη «Unlocking Greece’s AI Potential 2026», την οποία εκπόνησε η Strand Partners για λογαριασμό της Amazon Web Services. Σύμφωνα με την έρευνα, το 47% των ελληνικών επιχειρήσεων δηλώνει ότι χρησιμοποιεί πλέον συστηματικά τουλάχιστον ένα εργαλείο ΤΝ, έναντι 34% στην αντίστοιχη έρευνα του 2025. Η μεταβολή αντιστοιχεί σε ετήσιο ρυθμό αύξησης 38%, τον τέταρτο υψηλότερο στην Ευρώπη σύμφωνα με τη μελέτη, έναντι ευρωπαϊκού μέσου όρου 29%.

Η εξέλιξη αυτή δείχνει ότι η ΤΝ περνά σταδιακά από το στάδιο της δοκιμής στην επιχειρηματική καθημερινότητα. Ωστόσο, η ίδια η έρευνα δείχνει ότι η ταχύτητα της υιοθέτησης δεν συνοδεύεται ακόμη από αντίστοιχο βάθος εφαρμογής.

Από το «χρησιμοποιώ ΤΝ» στο «μετασχηματίζω την επιχείρηση»

Η πιο ουσιαστική διαφοροποίηση της φετινής μελέτης βρίσκεται ακριβώς εκεί.

Μεταξύ των επιχειρήσεων που έχουν ήδη υιοθετήσει ΤΝ, το 61% παραμένει σε βασικό στάδιο χρήσης, αξιοποιώντας κυρίως δημόσια διαθέσιμα chatbot ή έτοιμες λύσεις για αποδοτικότητα, αυτοματοποίηση και εξορθολογισμό διαδικασιών. Το ποσοστό αυτό έχει πάντως μειωθεί από 66% πέρυσι.

Ένα επιπλέον 22% βρίσκεται σε ενδιάμεσο στάδιο, έχοντας ενσωματώσει την τεχνολογία σε περισσότερες επιχειρηματικές λειτουργίες.

Στο πιο προηγμένο επίπεδο βρίσκεται το 17% των επιχειρήσεων που έχουν υιοθετήσει ΤΝ, από 12% το 2025. Πρόκειται για εταιρείες που αναπτύσσουν προσαρμοσμένα συστήματα, συνδυάζουν πολλαπλά μοντέλα ή χρησιμοποιούν συστήματα με αυξημένες αυτόνομες δυνατότητες. 

Άρα, το βασικό πρόβλημα δεν είναι πλέον η πρώτη επαφή με την τεχνολογία. Είναι η μετάβαση από εργαλεία που εξοικονομούν χρόνο σε εφαρμογές που αλλάζουν προϊόντα, διαδικασίες και επιχειρηματικά μοντέλα.

Παραγωγικότητα και ανάπτυξη: ισχυρές προσδοκίες, αλλά κυρίως αυτοαναφερόμενα οφέλη

Οι επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν ΤΝ δηλώνουν σε μεγάλο βαθμό θετικά αποτελέσματα.

Το 88% αναφέρει μετρήσιμες βελτιώσεις στην παραγωγικότητα, ενώ το 76% εκτιμά ότι η ΤΝ θα στηρίξει την επιχειρηματική ανάπτυξη κατά τον επόμενο χρόνο. Παράλληλα, το 56% δηλώνει ότι η χρήση της τεχνολογίας έχει επιταχύνει τους κύκλους καινοτομίας, ποσοστό που φτάνει το 74% μεταξύ των startups. 

Τα ευρήματα αυτά χρειάζονται όμως σωστή ανάγνωση: πρόκειται για απαντήσεις επιχειρήσεων σε έρευνα και όχι για ανεξάρτητη μέτρηση της παραγωγικότητας ή της αύξησης εσόδων. Η μελέτη αποτυπώνει πώς αξιολογούν οι ίδιοι οι ερωτώμενοι την επίδραση της ΤΝ στις επιχειρήσεις τους.

Αυτό δεν μειώνει τη σημασία του ευρήματος, αλλά θέτει το σωστό όριο στην ερμηνεία του: η έρευνα καταγράφει ισχυρή αντίληψη επιχειρηματικής αξίας, όχι αποδεδειγμένη αιτιώδη σχέση μεταξύ ΤΝ και οικονομικής επίδοσης.

Μόνο μία στις πέντε επιχειρήσεις αισθάνεται έτοιμη για την επόμενη γενιά

Η απόσταση μεταξύ σημερινής χρήσης και επόμενης φάσης γίνεται ακόμη πιο εμφανής όταν η συζήτηση μεταφέρεται σε τεχνολογίες όπως η agentic AI, η προηγμένη ρομποτική και η physical AI.

Μόνο το 19% των επιχειρήσεων δηλώνει πλήρως ή πολύ έτοιμο να υιοθετήσει τέτοιες εφαρμογές. Το 36% δηλώνει «κάπως έτοιμο», ενώ το 41% δηλώνει ελάχιστα ή καθόλου έτοιμο. Μεταξύ των startups, η εικόνα είναι καλύτερη, με το αντίστοιχο ποσοστό ετοιμότητας να φτάνει το 34%. 

Στην ειδικότερη περίπτωση της agentic AI, μόνο το 22% των επιχειρήσεων δηλώνει ότι έχει ακούσει για την τεχνολογία. Από αυτό το υποσύνολο, μόλις το 2% αναφέρει πλήρη ανάπτυξη, ενώ το 18% βρίσκεται σε πειραματικό ή πιλοτικό στάδιο. 

Η εικόνα αυτή δείχνει ότι η μεγάλη αύξηση της χρήσης ΤΝ αφορά ακόμη κυρίως την πρώτη γενιά επιχειρηματικών εφαρμογών και όχι συστήματα που μπορούν να αναλαμβάνουν πιο σύνθετες εργασίες με υψηλότερο βαθμό αυτονομίας.

Οι δεξιότητες παραμένουν το μεγαλύτερο εμπόδιο

Η μελέτη εντοπίζει ως σημαντικότερο περιορισμό το ανθρώπινο δυναμικό.

Το 48% των επιχειρήσεων αναφέρει την έλλειψη δεξιοτήτων ΤΝ και ψηφιακών δεξιοτήτων ως εμπόδιο στην υιοθέτηση ή την επέκταση της τεχνολογίας. Μόλις το 16% θεωρεί ότι διαθέτει σήμερα ισχυρές δεξιότητες ΤΝ, ενώ το 44% δηλώνει ότι διαθέτει κάποιες δεξιότητες αλλά χρειάζεται βελτίωση και ένα ακόμη 27% ότι βρίσκεται μόλις στην αρχή της ανάπτυξής τους.

Το πρόβλημα εμφανίζεται εντονότερο στη μεταποίηση, όπου το 55% αναφέρει έλλειψη δεξιοτήτων, στις κατασκευές με 53% και στο λιανικό και χονδρικό εμπόριο με 51%. Στις ΜμΕ το ποσοστό φτάνει το 49%.

Η ίδια έρευνα δείχνει ταυτόχρονα ότι η ανάγκη αναγνωρίζεται ευρέως: το 84% των επιχειρήσεων θεωρεί ότι οι δεξιότητες ΤΝ θα είναι σημαντικές για τον κλάδο του μέσα στην επόμενη πενταετία.

Το χρηματοδοτικό κενό περιορίζει την κλιμάκωση

Δεύτερο σημαντικό εμπόδιο είναι οι οικονομικοί πόροι.

Το 36% των επιχειρήσεων αναφέρει ανεπαρκείς εσωτερικούς πόρους, ενώ το 27% δηλώνει ότι δυσκολεύεται να προσδιορίσει με σαφήνεια την απόδοση της επένδυσης.

Περισσότερες από τις μισές επιχειρήσεις, το 54%, δεν διαθέτουν ξεχωριστό προϋπολογισμό για ΤΝ. Παρόλα αυτά, το 68% εκτιμά ότι η τεχνολογία θα απορροφά μεγαλύτερο μερίδιο των δαπανών πληροφορικής την επόμενη τριετία, φτάνοντας κατά μέσο όρο στο 18% του συνολικού IT budget.

Η αντίφαση είναι χαρακτηριστική: οι επιχειρήσεις δηλώνουν ότι βλέπουν την ΤΝ ως στρατηγική προτεραιότητα, αλλά μεγάλο μέρος τους δεν έχει ακόμη δημιουργήσει τον προϋπολογισμό, τις δεξιότητες ή την οργανωτική υποδομή που απαιτούνται για πιο βαθιά εφαρμογή της.

Από 49% σε 60% η χρήση cloud

Παράλληλα με την ΤΝ αυξάνεται αισθητά και η χρήση υποδομών cloud.

Το 60% των επιχειρήσεων δηλώνει ότι χρησιμοποιεί υπηρεσίες cloud, έναντι 49% το προηγούμενο έτος. Η χρήση φτάνει το 58% στις ΜμΕ και το 67% στις μεγάλες επιχειρήσεις.

Σχεδόν οι μισές επιχειρήσεις, το 47%, θεωρούν την πρόσβαση σε cloud έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες που υποστηρίζουν την υιοθέτηση και ενσωμάτωση της ΤΝ. Επιπλέον, το 66% όσων χρησιμοποιούν ΤΝ δηλώνει ότι επιχορηγήσεις ή δημόσια προγράμματα ήταν σημαντικά για την υιοθέτηση και το 17% τα χαρακτηρίζει καθοριστικά.

Επειδή η μελέτη έχει εκπονηθεί για λογαριασμό της AWS, τα συμπεράσματα και οι συστάσεις που συνδέουν την ανάπτυξη της ΤΝ με την πρόσβαση σε cloud χρειάζεται να διαβάζονται και μέσα σε αυτό το πλαίσιο. Τα ποσοστά προέρχονται από την έρευνα, ενώ η ευρύτερη ερμηνεία για τον ρόλο του cloud αποτελεί μέρος της ανάλυσης των συντακτών της έκθεσης.

Οι startups μπροστά στην υιοθέτηση, αλλά με πρόβλημα κλιμάκωσης

Οι startups εμφανίζουν πολύ πιο προχωρημένη εικόνα από τον μέσο όρο.

Το 73% των νεοφυών επιχειρήσεων δηλώνει ότι έχει υιοθετήσει ΤΝ, έναντι 47% στο σύνολο των επιχειρήσεων. Παράλληλα, εμφανίζουν υψηλότερη ετοιμότητα για προηγμένες εφαρμογές και μεγαλύτερη χρήση της τεχνολογίας ως εργαλείου καινοτομίας.

Το πρόβλημα εντοπίζεται όταν αυτές οι εταιρείες φτάνουν στη φάση της κλιμάκωσης.

Το 41% των startups που συμμετείχαν στην έρευνα δηλώνει ότι θα εξέταζε το ενδεχόμενο να εγκαταλείψει την Ευρώπη προκειμένου να αναπτύξει ταχύτερα την επιχείρησή του. Το 44% δηλώνει ότι δεν θα το εξέταζε και το 15% δεν είναι βέβαιο. Η ίδια η έκθεση διευκρινίζει ότι πρόκειται για προθυμία εξέτασης ενός ενδεχομένου και όχι για πραγματικά σχέδια μετεγκατάστασης.

Οι σημαντικότεροι λόγοι που αναφέρουν όσοι θα το εξέταζαν είναι η μεγαλύτερη διαθεσιμότητα κεφαλαίων, η πρόσβαση σε διεθνείς αγορές, η δυνατότητα ταχύτερης κλιμάκωσης, ένα ευνοϊκότερο ρυθμιστικό πλαίσιο και η πρόσβαση σε εξειδικευμένο ταλέντο.

Η διαφοροποίηση αυτή έχει μεγαλύτερη σημασία από ένα απλό ποσοστό υιοθέτησης: η Ελλάδα φαίνεται ικανή να δημιουργεί επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν προηγμένες τεχνολογίες, αλλά το ερώτημα μεταφέρεται πλέον στο εάν μπορεί να τις κρατήσει και να τις βοηθήσει να μεγαλώσουν.

Η ρυθμιστική αβεβαιότητα μειώνεται

Σε ένα πεδίο η σύγκριση με το 2025 είναι αισθητά θετική.

Το ποσοστό των επιχειρήσεων που θεωρούν τη ρυθμιστική αβεβαιότητα εμπόδιο μειώθηκε από 48% πέρυσι σε 24% φέτος. Παράλληλα, το ποσοστό όσων δηλώνουν ότι δεν κατανοούν τους ρόλους και τις ευθύνες τους στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού AI Act υποχώρησε από 67% σε 31%.

Η βελτίωση αυτή δεν σημαίνει ότι η συμμόρφωση έχει πάψει να αποτελεί επιχειρηματικό κόστος. Το 61% δηλώνει ότι το κόστος συμμόρφωσης έχει αυξηθεί την τελευταία τριετία και το 57% περιμένει περαιτέρω αύξηση τα επόμενα τρία χρόνια. Οι επιχειρήσεις εκτιμούν επίσης ότι σημαντικό μέρος των τεχνολογικών τους δαπανών κατευθύνεται σε κανονιστική συμμόρφωση.

Οι πολίτες χρησιμοποιούν περισσότερο ΤΝ από ό,τι ίσως δείχνει η επιχειρηματική εικόνα

Η έρευνα περιλαμβάνει και ξεχωριστό δείγμα πολιτών.

Το 82% δηλώνει πολύ ή αρκετά εξοικειωμένο με την ΤΝ, το 29% χρησιμοποιεί σχετικές εφαρμογές καθημερινά και ένα επιπλέον 27% τουλάχιστον εβδομαδιαία. Το 64% έχει χρησιμοποιήσει chatbot τους τελευταίους έξι μήνες και το 53% συστήματα εξατομικευμένων προτάσεων.

Μεταξύ όσων εργάζονται, το 48% δηλώνει ότι χρησιμοποιεί την ΤΝ πιο προχωρημένα στην προσωπική του ζωή από ό,τι στην εργασία.

Το στοιχείο αυτό υποδεικνύει ένα διαφορετικό χάσμα: η εξοικείωση των χρηστών μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να προηγείται της οργανωμένης αξιοποίησης της τεχνολογίας από τον εργοδότη.

Παράλληλα, μόνο το 18% των πολιτών δηλώνει ότι έχει λάβει ειδική εκπαίδευση ΤΝ μέσα στον τελευταίο χρόνο, ενώ το 59% θα ήθελε περισσότερη κατάρτιση σε ψηφιακές δεξιότητες.

Το πιο ουσιαστικό εύρημα δεν είναι το 47%

Η μεγάλη αύξηση από το 34% στο 47% είναι ο πιο άμεσος δείκτης της δυναμικής που καταγράφει η έρευνα. Δεν είναι όμως το πιο σημαντικό συμπέρασμα.

Σε σχέση με το 2025, οι ελληνικές επιχειρήσεις δείχνουν να κάνουν δύο βήματα ταυτόχρονα: περισσότεροι οργανισμοί χρησιμοποιούν ΤΝ και ένα μεγαλύτερο ποσοστό των ήδη υιοθετούντων περνά από τη βασική στη μετασχηματιστική χρήση. Η προηγμένη υιοθέτηση αυξάνεται από 12% σε 17% και η βασική χρήση υποχωρεί από 66% σε 61%.

Ωστόσο, το γεγονός ότι μόνο μία στις πέντε επιχειρήσεις αισθάνεται πραγματικά έτοιμη για την επόμενη γενιά ΤΝ, ότι σχεδόν οι μισές εξακολουθούν να αναφέρουν έλλειμμα δεξιοτήτων και ότι περισσότερες από τις μισές δεν διαθέτουν ειδικό προϋπολογισμό ΤΝ δείχνει ότι η αύξηση της χρήσης προηγείται ακόμη της οργανωτικής ωριμότητας.

Το επόμενο στάδιο για την ελληνική αγορά δεν θα κριθεί τόσο από το εάν θα αυξηθεί ξανά το ποσοστό επιχειρήσεων που δηλώνουν ότι χρησιμοποιούν κάποιο εργαλείο ΤΝ. Θα κριθεί περισσότερο από το πόσες θα μπορέσουν να περάσουν από την αποδοτικότητα και την αυτοματοποίηση σε εφαρμογές που αλλάζουν τον τρόπο με τον οποίο παράγουν, αποφασίζουν, καινοτομούν και αναπτύσσονται.