Νέο φορολογικό πολυνομοσχέδιο: «Ψαλίδι» στα πρόστιμα, αυστηρό πλαίσιο για crypto και τέλος στα «σπαστά» μετρητά

Στόχος του σχεδίου νόμου είναι η ενίσχυση της φορολογικής διαφάνειας και η αποτελεσματικότερη ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ, με έμφαση στην αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής, ιδιαίτερα σε νέες μορφές συναλλαγών όπως τα crypto-assets.

Μικρότερα πρόστιμα και ευνοϊκές ρυθμίσεις

Στο πεδίο των προστίμων, το νομοσχέδιο προβλέπει ελαφρύνσεις για τις εκπρόθεσμες ή μηδενικές δηλώσεις ΦΠΑ και παρακρατούμενων φόρων. Συγκεκριμένα, καθιερώνεται ενιαίο πρόστιμο 100 ευρώ ακόμη και για υπόχρεους με βιβλία, όταν πρόκειται για μηδενικές ή πιστωτικές δηλώσεις.

Παράλληλα, εισάγεται αναδρομική ρύθμιση από τον Απρίλιο του 2024, βάσει της οποίας πρόστιμα 250 και 500 ευρώ που έχουν ήδη επιβληθεί σε αντίστοιχες περιπτώσεις διαγράφονται ή συμψηφίζονται.

Ειδικές πρόνοιες υπάρχουν και για ανηλίκους, καθώς καταργούνται πρόστιμα για εκπρόθεσμες δηλώσεις, ενώ προβλέπεται και απαλλαγή από το τέλος επιτηδεύματος σε περιπτώσεις χωρίς πραγματικά εισοδήματα.

Στενότερος έλεγχος στα κρυπτονομίσματα

Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στη φορολόγηση και παρακολούθηση των συναλλαγών με κρυπτονομίσματα. Θεσπίζεται υποχρεωτική αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών από παρόχους υπηρεσιών crypto, με στόχο τον περιορισμό της απόκρυψης εισοδημάτων.

Το νέο πλαίσιο προβλέπει κλιμακωτά πρόστιμα για παραβάσεις, που ξεκινούν από 100 ευρώ ανά συναλλαγή και φτάνουν έως και 500.000 ευρώ συνολικά ανά έλεγχο, ενώ σε περιπτώσεις υποτροπής τα πρόστιμα διπλασιάζονται ή τετραπλασιάζονται.

Τέλος στα μετρητά άνω των 500 ευρώ

Αλλαγές έρχονται και στις συναλλαγές με μετρητά, καθώς το όριο των 500 ευρώ θα υπολογίζεται πλέον στη συνολική αξία της συναλλαγής και όχι σε επιμέρους αποδείξεις.

Για συναλλαγές ίσης ή μεγαλύτερης αξίας, η πληρωμή θα πρέπει να γίνεται υποχρεωτικά με ηλεκτρονικά μέσα, ενώ η αποδοχή μετρητών επισύρει πρόστιμο ίσο με το διπλάσιο του ποσού.

Νέα εργαλεία για επενδύσεις και επιχειρήσεις

Σημαντική καινοτομία αποτελεί η θεσμοθέτηση των Φορολογικών Δεσμευτικών Απαντήσεων, μέσω των οποίων επιχειρήσεις και φυσικά πρόσωπα θα μπορούν να ζητούν εκ των προτέρων επίσημη ερμηνεία της φορολογικής νομοθεσίας για επενδύσεις.

Οι απαντήσεις θα εκδίδονται εντός 150 ημερών και θα είναι δεσμευτικές για τη διοίκηση, προσφέροντας μεγαλύτερη ασφάλεια δικαίου σε σύνθετες υποθέσεις.

Παράλληλα, ιδρύεται Ηλεκτρονική Πλατφόρμα Συναλλαγών Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων, με στόχο τη διαφάνεια και την καλύτερη λειτουργία της σχετικής αγοράς.

Ελαφρύνσεις και νέες ρυθμίσεις

Το πολυνομοσχέδιο περιλαμβάνει επίσης:

• Μείωση του τεκμαρτού εισοδήματος κατά 30% για πωλητές λαϊκών αγορών
• Απαλλαγές ΕΝΦΙΑ για κατοικίες σε μικρούς οικισμούς από το 2027 μέσω του Μητρώου Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ)
• Ρυθμίσεις για τον συμπληρωματικό φόρο στο πλαίσιο της παγκόσμιας ελάχιστης φορολόγησης (Pillar 2)
• Παρεμβάσεις σε σειρά θεμάτων που αφορούν επενδύσεις, κοινωνική ασφάλιση, επιχειρηματικότητα και δημόσια διοίκηση

Η διαβούλευση για το σχέδιο νόμου θα παραμείνει ανοιχτή έως τις 14 Απριλίου, με το υπουργείο να καλεί τους φορείς και τους πολίτες να καταθέσουν προτάσεις για τη βελτίωση των διατάξεων.