Νέα μέτρα για χρέη και καύσιμα ανακοίνωσε ο Κ. Μητσοτάκης: Έως 120 δόσεις και αυξημένη επιδότηση στο diesel

Οι νέες παρεμβάσεις επικεντρώνονται στην επέκταση της ρύθμισης από τις 72 στις 120 δόσεις για παλαιές οφειλές, στην αυστηροποίηση των κανόνων για τους servicers, στην αύξηση της επιδότησης του πετρελαίου κίνησης στα 15 λεπτά ανά λίτρο, ώστε η συνολική μείωση στην αντλία να φτάνει τα 20 λεπτά, καθώς και στη συγκράτηση της τιμής του πετρελαίου θέρμανσης κάτω από το 1,75 ευρώ το λίτρο.

Ιδιαίτερη έμφαση στην ευρωπαϊκή διάσταση της ενεργειακής κρίσης έδωσε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, επισημαίνοντας ότι οι παρεμβάσεις ευρύτερης κλίμακας θα πρέπει να έχουν ευρωπαϊκή διάσταση και να στηρίζονται σε κοινές αποφάσεις.

Στο πλαίσιο αυτό, η Ελλάδα προωθεί στις Βρυξέλλες πρόταση για τη χορήγηση έκτακτης δημοσιονομικής ευελιξίας στα κράτη-μέλη, προκειμένου να μπορούν να αντιμετωπίσουν τις οικονομικές επιπτώσεις της ενεργειακής κρίσης.

Παράλληλα, ο πρωθυπουργός γνωστοποίησε ότι έχει ήδη αποστείλει επιστολή τόσο στην πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής όσο και στον πρόεδρο του Eurogroup, ζητώντας μια συντονισμένη ευρωπαϊκή απάντηση στις συνέπειες της κρίσης.

Νέα ρύθμιση για παλαιές οφειλές σε έως 120 δόσεις

Στο εσωτερικό μέτωπο, μία από τις βασικές παρεμβάσεις αφορά την επέκταση της υφιστάμενης ρύθμισης των 72 δόσεων σε έως 120 δόσεις για παλαιές οφειλές.

Όπως υποστηρίζει η κυβέρνηση, η ενεργειακή κρίση έχει αυξήσει τις πιέσεις τόσο στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς όσο και στις επιχειρήσεις, περιορίζοντας τη δυνατότητα εξυπηρέτησης χρεών που δημιουργήθηκαν τα προηγούμενα χρόνια.

Η νέα ρύθμιση αφορά χρέη προς τη φορολογική διοίκηση και τα ασφαλιστικά ταμεία, με την ελάχιστη μηνιαία δόση να ορίζεται στα 30 ευρώ. Δικαίωμα ένταξης έχουν οφειλές που κατέστησαν ληξιπρόθεσμες έως και τις 31 Δεκεμβρίου 2024, υπό την προϋπόθεση ότι δεν βρίσκονταν ήδη σε ρύθμιση στις 30 Σεπτεμβρίου 2026. Η υποβολή των αιτήσεων θα είναι δυνατή έως τις 30 Ιουνίου 2027. Παράλληλα, όσοι έχουν ήδη ενταχθεί στη ρύθμιση των 72 δόσεων θα μπορούν, εφόσον το ζητήσουν, να μεταφέρουν τις οφειλές τους στο νέο καθεστώς των 120 δόσεων.

Το επιτόκιο καθορίζεται στο 5,84%, αντίστοιχα με το επιτόκιο της πάγιας ρύθμισης των 24 δόσεων. Σύμφωνα με την κυβέρνηση, το συγκεκριμένο επιτόκιο έχει διατηρηθεί σταθερό μέσω διαδοχικών νομοθετικών παρεμβάσεων, ώστε να μην επηρεαστεί από τις αυξήσεις των επιτοκίων της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.

Για τα χρέη που δημιουργήθηκαν από την 1η Ιανουαρίου 2025 και μετά, εξακολουθεί να εφαρμόζεται η πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων.

Έως 240 δόσεις μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού

Παράλληλα, παραμένει διαθέσιμη η δυνατότητα ρύθμισης οφειλών μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού, με τον αριθμό των δόσεων να φτάνει έως και τις 240.

Η δυνατότητα αφορά χρέη προς την εφορία, τα ασφαλιστικά ταμεία, τις τράπεζες και τους servicers.

Το πλαίσιο έχει διευρυνθεί, καθώς το ελάχιστο ύψος οφειλής για την ένταξη στον μηχανισμό μειώθηκε από τις 10.000 στις 5.000 ευρώ.

Από τις 21 Σεπτεμβρίου 2026 έχει ενεργοποιηθεί επίσης η δυνατότητα προστασίας της πρώτης κατοικίας μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού. Με αυτόν τον τρόπο, ο οφειλέτης μπορεί να επιλέξει τη διάσωση της πρώτης κατοικίας έναντι άλλης περιουσίας, με αντίστοιχη προσαρμογή των δόσεων.

Νέο πλαίσιο για τη λειτουργία των servicers

Παρεμβάσεις προβλέπονται και στη λειτουργία των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων, με στόχο, σύμφωνα με την κυβέρνηση, την ενίσχυση της προστασίας των συνεπών οφειλετών από κατασχέσεις και πλειστηριασμούς. Σε περίπτωση που ένας servicer παραβιάσει συμφωνημένη ρύθμιση, αυτή θα ακυρώνεται, ενώ προβλέπεται η δυνατότητα επιβολής προστίμου που μπορεί να φτάσει έως τις 500.000 ευρώ. Παράλληλα, στον οφειλέτη θα πιστώνονται αυτόματα πέντε δόσεις της αρχικής συμφωνίας.

Παράλληλα, η απευθείας διαπραγμάτευση, η οποία μέχρι σήμερα δεν είχε δεσμευτικό χαρακτήρα, αποκτά συγκεκριμένο πλαίσιο λειτουργίας. Προβλέπονται κανόνες, συγκεκριμένες προθεσμίες για την απάντηση και υποχρέωση του servicer να υποβάλλει τεκμηριωμένη πρόταση ρύθμισης. Στο νέο καθεστώς τίθεται επίσης ανώτατο όριο 15% στην προκαταβολή, αντί να καθορίζεται αποκλειστικά από την κρίση του πιστωτή.

Επιπλέον, εφόσον ο οφειλέτης δεν έχει λάβει πλήρη ενημέρωση για το ύψος και τη σύνθεση της οφειλής του εντός 45 ημερών, προβλέπεται πάγωμα των τόκων.

Αυξάνεται η επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης

Σημαντική παρέμβαση αφορά και την αγορά καυσίμων, με την κυβέρνηση να αυξάνει την επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης, επικαλούμενη τη διατήρηση των πιέσεων στις διεθνείς τιμές και την επίδραση του κόστους του diesel στην εφοδιαστική αλυσίδα.

Η κρατική επιδότηση αυξάνεται από τα 10 στα 15 λεπτά ανά λίτρο, δηλαδή από τα 8 στα 12 λεπτά χωρίς τον ΦΠΑ. Το μέτρο θα ισχύσει από 1 έως 15 Οκτωβρίου 2026. Το δημοσιονομικό κόστος για το συγκεκριμένο δεκαπενθήμερο υπολογίζεται σε περίπου 20 εκατ. ευρώ. Στην τελική διαμόρφωση της τιμής στην αντλία αναμένεται να συνυπολογιστούν και οι προσφορές των διυλιστηρίων. Με βάση τον κυβερνητικό σχεδιασμό, η συνολική ελάφρυνση για το πετρέλαιο κίνησης θα φτάσει έτσι τα 20 λεπτά ανά λίτρο.

Στόχος τιμή κάτω από 1,75 ευρώ για το πετρέλαιο θέρμανσης

Στο μέτωπο του πετρελαίου θέρμανσης, στόχος της κυβέρνησης είναι η τιμή εκκίνησης να διαμορφωθεί κάτω από το 1,75 ευρώ το λίτρο.

Νέες ανακοινώσεις για τα καύσιμα κίνησης και το πετρέλαιο θέρμανσης αναμένονται έως τις 14 Οκτωβρίου, καθώς η εξέλιξη των διεθνών τιμών πετρελαίου παραμένει καθοριστικός παράγοντας για τη διαμόρφωση των τελικών τιμών στην ελληνική αγορά.

Τα μέτρα που έχουν ήδη εφαρμοστεί

Οι νέες παρεμβάσεις προστίθενται σε μια σειρά μέτρων που έχουν τεθεί σε εφαρμογή από την άνοιξη με στόχο τον περιορισμό των επιπτώσεων της ενεργειακής κρίσης.

Τον Ιούνιο του 2026 καταβλήθηκε έκτακτη ενίσχυση ύψους 150 ευρώ ανά παιδί, η οποία, σύμφωνα με τα κυβερνητικά στοιχεία, κάλυψε περίπου το 80% των οικογενειών με παιδιά, δηλαδή περίπου 1 εκατομμύριο νοικοκυριά. Το συνολικό κόστος του μέτρου ανήλθε σε 232 εκατ. ευρώ.

Στο diesel εφαρμόστηκαν διαδοχικά επιδοτήσεις ύψους 20 λεπτών ανά λίτρο, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ, για τον Απρίλιο και τον Μάιο, 15 λεπτών τον Ιούνιο, 10 λεπτών τον Αύγουστο και τον Σεπτέμβριο και πλέον 15 λεπτών για το πρώτο δεκαπενθήμερο του Οκτωβρίου. Το συνολικό δημοσιονομικό κόστος των παρεμβάσεων στο πετρέλαιο κίνησης υπολογίζεται σε 216 εκατ. ευρώ.

Παράλληλα, για τον Απρίλιο και τον Μάιο εφαρμόστηκε το fuel pass, ύψους 60 ευρώ για τις νησιωτικές περιοχές και 50 ευρώ για την υπόλοιπη Ελλάδα, με συνολικό κόστος 113 εκατ. ευρώ.

Στα μέτρα περιλαμβάνεται ακόμη επιδότηση 15% για τα λιπάσματα που απευθύνεται στους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες, με κόστος 48 εκατ. ευρώ, καθώς και αποζημίωση προς τις ακτοπλοϊκές εταιρείες για υποχρεωτικές χρεώσεις εισιτηρίων, με ετήσια δαπάνη 60 εκατ. ευρώ.

Ενίσχυση και για ενοικιαστές και συνταξιούχους

Παράλληλα, διευρύνθηκαν τα εισοδηματικά κριτήρια για την επιστροφή ενοικίου, με αποτέλεσμα το μέτρο να μπορεί να καλύψει περίπου το 85% των ενοικιαστών, δηλαδή περίπου 1 εκατομμύριο δικαιούχους. Το ετήσιο κόστος υπολογίζεται σε 25 εκατ. ευρώ.

Αντίστοιχα, αυξήθηκαν τα εισοδηματικά όρια για την ενίσχυση των συνταξιούχων. Με τις νέες παρεμβάσεις, η ενίσχυση επεκτείνεται στο σύνολο των συνταξιούχων άνω των 65 ετών, που υπολογίζονται σε περίπου 2,2 εκατομμύρια δικαιούχους.

Η αύξηση της ενίσχυσης, σε συνδυασμό με τη διεύρυνση του αριθμού των δικαιούχων, συνεπάγεται πρόσθετο κόστος 516 εκατ. ευρώ σε σχέση με το 2025.

Στα 1,21 δισ. ευρώ το συνολικό πακέτο μέτρων

Με βάση τα κυβερνητικά στοιχεία, η συνολική αξία των μέτρων που έχουν ληφθεί μέχρι σήμερα ανέρχεται σε 1,21 δισ. ευρώ.

Από το συνολικό ποσό, τα 669 εκατ. ευρώ αφορούν έκτακτες παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση του ενεργειακού κόστους, ενώ τα υπόλοιπα 541 εκατ. ευρώ αφορούν μόνιμες παρεμβάσεις, κυρίως για την ενίσχυση των συνταξιούχων και τη διεύρυνση της επιστροφής ενοικίου.

Ο κυβερνητικός σχεδιασμός προβλέπει τη συνέχιση της στήριξης με παρεμβάσεις που θα επανεξετάζονται ανά 15 ημέρες, ενώ για τα μέτρα μεγαλύτερης κλίμακας η κυβέρνηση επιδιώκει ευρωπαϊκή λύση.

Στόχος είναι, σύμφωνα με την κυβέρνηση, η αντιμετώπιση των επιπτώσεων της ενεργειακής κρίσης να στηριχθεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο και να μην οδηγήσει σε δυσανάλογη επιβάρυνση των εθνικών οικονομιών.