Πληθωρισμός: Η ενέργεια κρατά ψηλά τις πιέσεις στην Ελλάδα

Τον Μάιο, ο εναρμονισμένος πληθωρισμός στην Ελλάδα ανήλθε στο 4,9%, έναντι 3,2% στην Ευρωζώνη, με την ενέργεια να παραμένει ο βασικός παράγοντας επιβάρυνσης μετά τις αναταράξεις στη Μέση Ανατολή. Παράλληλα, οι αγορές τιμολογούν χαμηλότερες βραχυπρόθεσμες πληθωριστικές προσδοκίες, αλλά υψηλότερη πορεία επιτοκίων.

Η Ελλάδα πάνω από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, ο εναρμονισμένος πληθωρισμός στην Ευρωζώνη αυξήθηκε στο 3,2% τον Μάιο, με βάση την προκαταρκτική εκτίμηση.

Στην Ελλάδα, η άνοδος ήταν εντονότερη, καθώς ο εναρμονισμένος πληθωρισμός κινήθηκε ανοδικά από τον Ιανουάριο και έφτασε το 4,9% τον Μάιο.

Η διαφορά μεταξύ Ελλάδας και Ευρωζώνης διευρύνθηκε τον Απρίλιο και τον Μάιο, ενώ ο δομικός πληθωρισμός στην Ελλάδα αυξήθηκε ξανά τον Μάιο, κυρίως λόγω της ισχυρής επίδοσης του πληθωρισμού στις υπηρεσίες.

Η εικόνα αυτή δείχνει ότι η ελληνική οικονομία παραμένει πιο εκτεθειμένη σε συγκεκριμένες πιέσεις κόστους, με την ενέργεια και τις υπηρεσίες να λειτουργούν ως βασικοί παράγοντες.

Η ενέργεια ως βασικός επιταχυντής

Το Inflation Monitor επισημαίνει ότι οι ενεργειακές τιμές παρέμειναν αυξημένες σε σχέση με τα προπολεμικά επίπεδα, λόγω ανησυχιών για πιθανές διαταραχές στην προσφορά από τη Μέση Ανατολή.

Στην Ελλάδα, ο ενεργειακός πληθωρισμός ήταν περίπου διπλάσιος από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης τους τελευταίους δύο μήνες.

Η Τράπεζα της Ελλάδος αποδίδει τη διαφοροποίηση αυτή στην ιστορικά ισχυρότερη προσαρμογή του ενεργειακού πληθωρισμού στην Ελλάδα σε σχέση με την Ευρωζώνη.

Ειδικά τον Μάιο, ο ενεργειακός πληθωρισμός στην Ελλάδα διαμορφώθηκε στο 20%, ενώ τον Απρίλιο είχε φτάσει στο 21,6%.

Καύσιμα, φυσικό αέριο και ηλεκτρική ενέργεια

Η ανάλυση των επιμέρους ενεργειακών κατηγοριών δείχνει την ένταση των πιέσεων.

Τα υγρά καύσιμα κατέγραψαν ετήσια αύξηση 53,2% τον Μάιο, ενώ τα καύσιμα για προσωπικά μεταφορικά μέσα αυξήθηκαν κατά 22,1%.

Το φυσικό αέριο μέσω δικτύου αυξήθηκε κατά 21%, ενώ η ηλεκτρική ενέργεια παρουσίασε μικρότερη, αλλά θετική, αύξηση 5,9%.

Η εικόνα αυτή εξηγεί γιατί η ενεργειακή συνιστώσα μεταφέρθηκε γρήγορα στον συνολικό πληθωρισμό και επηρέασε το κόστος λειτουργίας των επιχειρήσεων, τις μεταφορές και την καθημερινή κατανάλωση.

Οι επιχειρήσεις βλέπουν αυξημένο κόστος

Οι πρόδρομοι δείκτες τιμών για την ελληνική οικονομία δείχνουν ότι οι πιέσεις δεν περιορίζονται στα νοικοκυριά.

Σύμφωνα με τον PMI Μαΐου, ο πληθωρισμός στις τιμές εισροών της μεταποίησης αυξήθηκε με τον ταχύτερο ρυθμό από τον Ιούνιο του 2022.

Η άνοδος αποδίδεται σε ελλείψεις υλικών λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή και σε υψηλότερες ενεργειακές τιμές.

Ταυτόχρονα, οι τιμές εκροών αυξήθηκαν στον μεγαλύτερο βαθμό των τελευταίων τεσσάρων ετών, καθώς οι επιχειρήσεις προσπάθησαν να μετακυλίσουν μέρος του αυξημένου κόστους στους πελάτες τους.

Η εικόνα αυτή έχει άμεση σημασία για την αγορά, επειδή δείχνει ότι οι επιχειρήσεις βρίσκονται ξανά μπροστά σε δίλημμα μεταξύ απορρόφησης κόστους και αυξήσεων τιμών.

Οι υπηρεσίες κρατούν ζωντανό τον δομικό πληθωρισμό

Πέρα από την ενέργεια, η Τράπεζα της Ελλάδος επισημαίνει την επιμονή του πληθωρισμού στις υπηρεσίες.

Στην Ελλάδα, ο πληθωρισμός των υπηρεσιών έφτασε το 5,7% τον Μάιο.

Ο δομικός πληθωρισμός, δηλαδή ο εναρμονισμένος δείκτης χωρίς ενέργεια, τρόφιμα, αλκοόλ και καπνό, διαμορφώθηκε στο 3,9%.

Η επιμονή των υπηρεσιών συνδέεται με παράγοντες όπως οι μισθοί, τα ενοίκια και η υψηλή τουριστική ζήτηση, οι οποίοι αναφέρονται και στις προβλέψεις για την ελληνική οικονομία.

Για τις επιχειρήσεις υπηρεσιών, αυτό σημαίνει ότι το κόστος εργασίας, η ζήτηση και οι τιμές παραμένουν κρίσιμες μεταβλητές για τη στρατηγική τους.

Οι προβλέψεις για το 2026-2028

Με βάση τις τελευταίες προβλέψεις, ο πληθωρισμός στην Ελλάδα αναμένεται να αυξηθεί στο 3,8% το 2026, από 2,9% το 2025.

Στην Ευρωζώνη, ο πληθωρισμός προβλέπεται στο 3% το 2026.

Για το 2027, η Τράπεζα της Ελλάδος προβλέπει αποκλιμάκωση του πληθωρισμού στην Ελλάδα στο 2,6%, ενώ για το 2028 στο 2,3%.

Η αποκλιμάκωση συνδέεται κυρίως με την υπόθεση ότι οι πιέσεις από τις ενεργειακές τιμές θα υποχωρήσουν.

Ωστόσο, το 2028 η εισαγωγή του ETS2 αναμένεται να επηρεάσει ανοδικά τις τιμές ενέργειας, περιορίζοντας την ταχύτητα της αποκλιμάκωσης.

Οι αγορές βλέπουν χαμηλότερες προσδοκίες, αλλά όχι χαμηλότερα επιτόκια

Οι αγορές μείωσαν τις βραχυπρόθεσμες προσδοκίες για τον πληθωρισμό, μετά τις προσδοκίες για διαρκή εκεχειρία και πιθανή επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ.

Στην Ευρωζώνη και στις ΗΠΑ, οι προσδοκίες πληθωρισμού υποχώρησαν σε όλους τους χρονικούς ορίζοντες τον τελευταίο μήνα, μαζί με τη μείωση των τιμών πετρελαίου.

Στους μεσοπρόθεσμους και μακροπρόθεσμους ορίζοντες, οι προσδοκίες της Ευρωζώνης βρίσκονται πλέον πιο κοντά στον στόχο της ΕΚΤ για πληθωρισμό 2%.

Στις ΗΠΑ, όμως, παραμένουν υψηλότερα από τον στόχο του 2%.

Παρά την υποχώρηση των πληθωριστικών προσδοκιών, οι αγορές συνεχίζουν να τιμολογούν υψηλότερη πορεία επιτοκίων τόσο στην Ευρωζώνη όσο και στις ΗΠΑ.

Η ΕΚΤ και η πορεία των επιτοκίων

Η ΕΚΤ αύξησε τα τρία βασικά επιτόκια κατά 25 μονάδες βάσης στις 11 Ιουνίου 2026.

Οι αγορές θεωρούν πολύ πιθανή ακόμη μία αύξηση 25 μονάδων βάσης τον Σεπτέμβριο ή τον Οκτώβριο του 2026.

Παράλληλα, θεωρούν πιθανή ακόμη μία αύξηση έως το β΄ τρίμηνο του 2027.

Στις ΗΠΑ, οι αγορές έχουν αναθεωρήσει προς τα πάνω τις προσδοκίες για τα επιτόκια, τιμολογώντας ως πιθανό σενάριο μια πρώτη αύξηση 25 μονάδων βάσης έως το τέλος του 2026 και πιθανή δεύτερη αύξηση στο πρώτο εξάμηνο του 2027.

Για τις επιχειρήσεις, αυτή η εικόνα σημαίνει ότι η αποκλιμάκωση των τιμών ενέργειας δεν μεταφράζεται άμεσα σε χαμηλότερο κόστος χρήματος.

Η αγορά εργασίας και οι μισθοί

Στην αγορά εργασίας, η αύξηση της αμοιβής ανά εργαζόμενο συνεχίζει γενικά να μετριάζεται στις μεγάλες ανεπτυγμένες οικονομίες.

Ωστόσο, στην Ευρωζώνη υπάρχουν διαφοροποιήσεις, με την Ελλάδα και την Ιταλία να καταγράφουν αυξήσεις το α΄ τρίμηνο του 2026.

Η Τράπεζα της Ελλάδος σημειώνει ότι, παρά την αποκλιμάκωση από προηγούμενες κορυφές, η στενότητα στην αγορά εργασίας και η ανθεκτική δυναμική των μισθών εξακολουθούν να συμβάλλουν στην επιμονή του πληθωρισμού στις υπηρεσίες.

Στην Ελλάδα, το ποσοστό ανεργίας μειώθηκε στο 9,5% τον Απρίλιο, απόσταση που παραμένει σημαντική από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης, ο οποίος παρέμεινε στο 6,3%.

Τι σημαίνει για την ελληνική οικονομία

Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι η Ελλάδα βρίσκεται αντιμέτωπη με πληθωρισμό υψηλότερο από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης, κυρίως λόγω της ενέργειας, αλλά και λόγω της ανθεκτικότητας των υπηρεσιών.

Η πιθανή αποκλιμάκωση των διεθνών τιμών ενέργειας μπορεί να περιορίσει τις βραχυπρόθεσμες πιέσεις, όμως δεν ακυρώνει τους κινδύνους για τις επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά.

Για τις επιχειρήσεις, το περιβάλλον παραμένει σύνθετο: υψηλότερες τιμές εισροών, αυξημένες προσδοκίες τιμών σε υπηρεσίες, λιανεμπόριο και κατασκευές, και κόστος δανεισμού που δεν αποκλιμακώνεται άμεσα.

Για την οικονομική πολιτική, το ζητούμενο είναι να περιοριστεί η μετακύλιση των ενεργειακών σοκ στις τελικές τιμές και να αποφευχθεί η παγίωση υψηλών προσδοκιών. Η πορεία του πληθωρισμού τους επόμενους μήνες θα εξαρτηθεί από την ενέργεια, τη γεωπολιτική σταθερότητα, τους μισθούς, τις υπηρεσίες και την αντίδραση των κεντρικών τραπεζών.