NielsenIQ: Ο Έλληνας καταναλωτής αναζητά αξία, εξατομίκευση και βιωσιμότητα

Παρότι ανησυχεί για το μέλλον και προσέχει περισσότερο τις δαπάνες του, δεν επιλέγει απαραίτητα το φθηνότερο προϊόν, ενώ, παρά το αυξημένο ενδιαφέρον για το περιβάλλον και τις δυνατότητες της τεχνητής νοημοσύνης, διατηρεί επιφυλάξεις για το κόστος και τις επιπτώσεις τους.

Τα στοιχεία της έρευνας NielsenIQ Consumer Life Global 2026 αποτυπώνουν έναν καταναλωτή με σύνθετες, συχνά αντικρουόμενες ανάγκες. Η Ελλάδα συμμετέχει για πρώτη φορά στη συγκεκριμένη παγκόσμια έρευνα, η οποία καλύπτει συνολικά 39 αγορές.

Οικονομική ανασφάλεια και αναζήτηση αξίας

Μόλις το 25% των Ελλήνων δηλώνει αισιόδοξο για το προσωπικό του οικονομικό μέλλον, καταγράφοντας το χαμηλότερο ποσοστό μεταξύ των ευρωπαϊκών αγορών που συμμετέχουν στην έρευνα. Σε αυτό το περιβάλλον, η σχέση ποιότητας και τιμής αναδεικνύεται σε βασικό κριτήριο επιλογής.

Συγκεκριμένα, το 60% θεωρεί ότι η καλή σχέση ποιότητας και τιμής αποτελεί σημαντικό χαρακτηριστικό μιας μάρκας, ενώ το 48% αποδίδει αντίστοιχη βαρύτητα στην τιμή. Τα ευρήματα δείχνουν ότι οι καταναλωτές δεν αναζητούν απλώς χαμηλότερο κόστος, αλλά προϊόντα που ανταποκρίνονται στις προσδοκίες τους και δικαιολογούν τα χρήματα που δαπανούν.

Περιβαλλοντική ευαισθησία με όρια

Η περιβαλλοντική υπευθυνότητα αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία για τους Έλληνες καταναλωτές. Το 58% θεωρεί ότι οι επιχειρήσεις οφείλουν να λειτουργούν με περιβαλλοντικά υπεύθυνο τρόπο, ενώ το 85% εκφράζει ανησυχία για τη ρύπανση και το 78% για την κλιματική αλλαγή.

Ωστόσο, η ευαισθητοποίηση δεν μεταφράζεται πάντα σε αντίστοιχη αγοραστική συμπεριφορά. Μόλις το 34% δηλώνει ότι λαμβάνει υπόψη περιβαλλοντικά κριτήρια στις αγορές του. Βασικά εμπόδια αποτελούν το αυξημένο κόστος και οι αμφιβολίες για την αποτελεσματικότητα των σχετικών προϊόντων: το 52% θεωρεί ότι οι πιο φιλικές προς το περιβάλλον επιλογές είναι πολύ ακριβές, ενώ το 31% αμφισβητεί την αποτελεσματικότητά τους.

Εξατομικευμένες αγορές και ανάγκη για επιβράβευση

Την ίδια ώρα, ενισχύεται η επιθυμία για προϊόντα και εμπειρίες που ανταποκρίνονται στις προσωπικές προτιμήσεις. Το 54% των Ελλήνων προτιμά προϊόντα που μπορούν να προσαρμοστούν στις ατομικές του ανάγκες, ενώ το 50% θεωρεί σημαντικό να περιποιείται ή να επιβραβεύει τακτικά τον εαυτό του.

Η τάση αυτή συνδέεται με την αυξανόμενη προσδοκία για πιο προσωποποιημένες υπηρεσίες και αγοραστικές εμπειρίες, στις οποίες η τεχνολογία αναμένεται να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο.

Τεχνητή νοημοσύνη: Προσδοκίες και ανησυχίες

Οι Έλληνες καταναλωτές αναγνωρίζουν τις δυνατότητες της τεχνητής νοημοσύνης στο ηλεκτρονικό εμπόριο. Το 78% εκτιμά ότι η AI θα κάνει τις online αγορές πιο εξατομικευμένες, ενώ το 34% των χρηστών της τεχνολογίας στην Ελλάδα αναφέρει ότι την έχει ήδη αξιοποιήσει για να λάβει προτάσεις προϊόντων.

Παρά τις προσδοκίες, η στάση απέναντι στην τεχνητή νοημοσύνη παραμένει διττή. Περίπου το 77% πιστεύει ότι θα βελτιώσει πολλούς τομείς της ζωής, αλλά το 83% εκτιμά ότι θα οδηγήσει στην απώλεια θέσεων εργασίας. Έτσι, η αποδοχή των νέων τεχνολογικών δυνατοτήτων συνυπάρχει με την ανησυχία για τις ευρύτερες κοινωνικές και οικονομικές συνέπειές τους.

Οι εννέα τάσεις που διαμορφώνουν τον καταναλωτή του 2026

Μέσα από την έρευνα TrendKey 2026 Greece, η NIQ εξετάζει εννέα μακρο-τάσεις που επηρεάζουν τις στάσεις και τις επιλογές των καταναλωτών. Η ανάλυση λαμβάνει υπόψη τις μεταβολές στο κοινωνικό, τεχνολογικό, οικονομικό, περιβαλλοντικό και πολιτικό περιβάλλον, αναδεικνύοντας τις δυνάμεις που αναδιαμορφώνουν τη συμπεριφορά της αγοράς.

Τα ευρήματα σκιαγραφούν έναν καταναλωτή που επιδιώκει καλύτερη αξιοποίηση του διαθέσιμου εισοδήματός του, ενδιαφέρεται για πιο υπεύθυνες επιλογές και προσδοκά μεγαλύτερη εξατομίκευση. Για τις επιχειρήσεις, η πρόκληση είναι να ανταποκριθούν σε αυτές τις απαιτήσεις, συνδυάζοντας ανταγωνιστικές τιμές, ουσιαστική ποιότητα, αξιοπιστία και καινοτομία.

Στην Ελλάδα, οι δύο ισχυρότερες τάσεις είναι οι Eco-Conscience και All about Me, με ποσοστά 24,4% και 24,1% αντίστοιχα. Ακολουθούν οι Experience above All, Discerning Consumption, In the Know, Frictionless Living, Sense of Wellbeing, Belonging και Seeking Safety.

Οι δύο πρώτες τάσεις αναδεικνύουν μια ενδιαφέρουσα ισορροπία στην ελληνική αγορά: από τη μία, οι καταναλωτές ζητούν μεγαλύτερη περιβαλλοντική υπευθυνότητα και, από την άλλη, αναζητούν πιο προσωπικές και εξατομικευμένες επιλογές.

Για τις επιχειρήσεις, το ζητούμενο δεν είναι μόνο να γνωρίζουν τι αλλάζει, αλλά να κατανοούν γιατί αλλάζει. Μόνο έτσι μπορούν να ξεχωρίζουν τις μακροπρόθεσμες αλλαγές από τις πρόσκαιρες τάσεις και να διατηρούν ουσιαστικό ρόλο στη ζωή των καταναλωτών. Σύμφωνα με την έρευνα, η αξία των τάσεων δεν βρίσκεται μόνο στο τι αλλάζει, αλλά κυρίως στο πώς αυτές οι αλλαγές μπορούν να επηρεάσουν τις μελλοντικές επιχειρηματικές αποφάσεις.

Στο πλαίσιο αυτό, η συστηματική ανάλυση των καταναλωτικών τάσεων βοηθά τις επιχειρήσεις να εντοπίζουν νέες ευκαιρίες, να σχεδιάζουν μακροπρόθεσμα, να επικοινωνούν πιο ουσιαστικά και να κατανοούν καλύτερα τα κοινά τους. Παράλληλα, προσφέρει ένα κοινό σημείο αναφοράς για τις διαφορετικές ομάδες της επιχείρησης.