Η κυριαρχία των ψηφιακών πληρωμών άλλαξε το επιχειρείν: Τα δεδομένα που πρέπει να ξέρουν οι επαγγελματίες

Η χρήση καρτών, είτε μέσω POS είτε στο ηλεκτρονικό εμπόριο, δεν αποτελεί πλέον απλώς εναλλακτική επιλογή, αλλά βασικό πυλώνα της καθημερινής λειτουργίας των επιχειρήσεων. 

Η αύξηση κατά 12% (Δεκέμβριος 2025 σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2024) στον αριθμό των ενεργών καρτών, που αγγίζουν πλέον τα 22,9 εκατομμύρια, σε συνδυασμό με την εκτίναξη των συναλλαγών στα 2,7 δισ. ετησίως, αναδεικνύει το βάθος της αλλαγής στη συμπεριφορά καταναλωτών και επιχειρήσεων.

Για τον επιχειρηματικό κόσμο, τα δεδομένα αυτά μεταφράζονται σε μια νέα πραγματικότητα, όπου η αποδοχή ηλεκτρονικών πληρωμών δεν είναι απλώς ανταγωνιστικό πλεονέκτημα, αλλά προϋπόθεση επιβίωσης. 

Από το λιανεμπόριο και την εστίαση μέχρι τις υπηρεσίες και το e-commerce, η ταχύτητα, η ευκολία και η ασφάλεια των συναλλαγών καθορίζουν ολοένα και περισσότερο την εμπειρία του πελάτη και, κατ’ επέκταση, τα έσοδα.

Την ίδια στιγμή, η ενίσχυση της χρήσης καρτών συνοδεύεται από σημαντικές προκλήσεις, με κυριότερη την αντιμετώπιση της απάτης. Αν και τα περιστατικά εμφανίζουν μείωση σε αριθμό, η διατήρηση της αξίας των απατών σε σταθερά επίπεδα και η μετατόπισή τους προς τις διαδικτυακές συναλλαγές υπογραμμίζουν την ανάγκη για συνεχή επενδυση σε τεχνολογίες ασφάλειας και εκπαίδευση των χρηστών. 

Σε αυτό το περιβάλλον, επιχειρήσεις και πάροχοι πληρωμών καλούνται να ισορροπήσουν ανάμεσα στην ανάπτυξη και τη διαχείριση κινδύνου, σε μια αγορά που γίνεται ολοένα και πιο ψηφιακή και απαιτητική.

6 βασικά πλεονεκτήματα

Σε κάθε περίπτωση, η χρήση εταιρικών καρτών (χρεωστικών, πιστωτικών ή προπληρωμένων) προσφέρει πολλαπλά οφέλη στις επιχειρήσεις, εκσυγχρονίζοντας τις διαδικασίες και ενισχύοντας την οικονομική τους εικόνα. Τα βασικότερα πλεονεκτήματα περιλαμβάνουν:

• Αποτελεσματικός Έλεγχος Εξόδων & Διαχείριση: Οι επιχειρήσεις μπορούν να παρακολουθούν σε πραγματικό χρόνο τις δαπάνες, να θέτουν όρια ανά κάρτα/εργαζόμενο και να κατηγοριοποιούν τα έξοδα, διευκολύνοντας τη λογιστική διαχείριση.
• Ασφάλεια Συναλλαγών: Η χρήση καρτών μειώνει την ανάγκη διατήρησης μεγάλου ποσού μετρητών στο ταμείο, περιορίζοντας τον κίνδυνο κλοπής, ενώ οι ψηφιακές πληρωμές προσφέρουν ασφάλεια και ιχνηλασιμότητα.
• Ευκολία & Ταχύτητα: Επιτρέπουν άμεσες πληρωμές προμηθευτών, αγορές online, καθώς και κάλυψη εξόδων ταξιδιών ή αντιπροσωπείας, εξοικονομώντας χρόνο.
  Προγράμματα Επιβράβευσης & Επιστροφής Χρημάτων (Cashback): Πολλές εταιρικές κάρτες προσφέρουν προγράμματα επιβράβευσης (π.χ. πόντοι, yellow business), επιστρέφοντας ένα μέρος των δαπανών στην επιχείρηση.
• Βελτιωμένη Ταμειακή Ροή & Χρηματοδότηση: Οι πιστωτικές κάρτες παρέχουν περιόδους άτοκης πίστωσης, βοηθώντας στη διαχείριση της ρευστότητας.
• Αύξηση Πωλήσεων (για εμπόρους): Η αποδοχή καρτών εξυπηρετεί περισσότερους πελάτες, καθώς η χρήση μετρητών μειώνεται, οδηγώντας συχνά σε υψηλότερη μέση απόδειξη.
• Φορολογικά Οφέλη (ειδικές κάρτες): Κάρτες, όπως αυτές σίτισης, προσφέρουν φοροαπαλλαγές και οικονομικά κίνητρα για την επιχείρηση

Μια «ακτινογραφία« της αγοράς από την ΤτΕ

Εξετάζοντας τις επιμέρους κατηγορίες των χρεωστικών καρτών, ο αριθμός των προπληρωμένων καρτών εμφάνισε τη σημαντικότερη αύξηση (70%) τον Δεκέμβριο του 2025 σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2024 και ανήλθε σε 2,8 εκατ. κάρτες. 

Η αύξηση οφείλεται κυρίως στην από τις 15.3.2025 εφαρμογή του νέου τρόπου καταβολής των παροχών σε χρήμα, επιδομάτων και οικονομικών ενισχύσεων που καταβάλλονται από τη ΔΥΠΑ και τον ΟΠΕΚΑ, βάσει του οποίου η καταβολή των παροχών στον δικαιούχο θα πρέπει να διενεργείται μέσω προπληρωμένης κάρτας. Οι πιστωτικές κάρτες ανήλθαν σε 3,3 εκατ., αυξημένες κατά 4%, εκ των οποίων 178 χιλ. ήταν εικονικές κάρτες (αυξημένες κατά 17% σε σχέση με το 2024). 

Οι συναλλαγές με κάρτες πληρωμών - Ο όγκος κα η μέση αξία

Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΤτΕ, ο συνολικός αριθμός συναλλαγών με κάρτες πληρωμών το 2025 ανήλθε σε 2,7 δισεκ., αυξημένος κατά 10% και η συνολική αξία των συναλλαγών με κάρτες πληρωμών ανήλθε σε 119,5 δισεκ. ευρώ, αυξημένη κατά 6% σε ετήσια βάση. 

Οι περισσότερες συναλλαγές με κάρτες διενεργούνται με χρεωστικές κάρτες (93% του συνόλου), με τον αριθμό συναλλαγών να διαμορφώνεται σε 2,5 δισεκ. το 2025, αυξημένος κατά 10%. Ο αριθμός των συναλλαγών με πιστωτικές κάρτες ανήλθε σε 195,5 εκατ., αυξημένος κατά 5%.  

Ο μέσος αριθμός συναλλαγών ανά κάρτα το 2025 μειώθηκε σε 120, από 122 συναλλαγές το 2024. Η μείωση αυτή οφείλεται κυρίως στη μείωση του μέσου αριθμού συναλλαγών με χρεωστικές κάρτες σε 131, από 134 συναλλαγές το 2024. 

Αντίστοιχα, η μέση ετήσια αξία συναλλαγών ανά κάρτα μειώθηκε κατά 5% και διαμορφώθηκε σε 5.204 ευρώ από 5.468 ευρώ το 2024, κυρίως λόγω της μείωσης κατά 6% της μέσης αξίας των συναλλαγών με χρεωστικές κάρτες σε 5.646 ευρώ, από 6.002 ευρώ το 2024, ενώ η μέση αξία συναλλαγών ανά πιστωτική κάρτα αυξήθηκε κατά 1% και διαμορφώθηκε σε 2.649 ευρώ από 2.616 ευρώ το 2024.

Η μέση αξία ανά συναλλαγή μειώθηκε περαιτέρω το 2025 σε 43 ευρώ από 44 ευρώ το 2024. Η πτώση προκύπτει από τη μείωση της μέσης αξίας ανά συναλλαγή με χρεωστικές κάρτες κατά 4% σε 43 ευρώ από 45 ευρώ το προηγούμενο έτος. 

Περιστατικά απάτης: 1 στις 7,6 χιλ. συναλλαγές 

Από την ανάλυση των στοιχείων συναλλαγών απάτης με κάρτες πληρωμών προκύπτει ότι το 2025 μειώθηκε ο αριθμός τους κατά 9% σε σχέση με το 2024. Ο δείκτης της αναλογίας του αριθμού των συναλλαγών απάτης προς τον συνολικό αριθμό συναλλαγών (Fraud-to-Transaction ratio in volume terms) ανήλθε σε 0,013%, αντιστοιχώντας σε 1 συναλλαγή απάτης ανά 7,6 χιλ. συναλλαγές το 2025, ποσοστό μειωμένο κατά 20% σε ετήσια βάση. 

Η αξία των συναλλαγών απάτης σε απόλυτες τιμές ανήλθε σε 22,6 εκατ. ευρώ και παραμένει στο ίδιο επίπεδο με αυτό του 2024. Παρ’ όλα αυτά, δεδομένης της αύξησης της αξίας των συναλλαγών σε 120 δισεκ. ευρώ από 112 δισεκ ευρώ το 2024, ο δείκτης της αναλογίας της αξίας των συναλλαγών απάτης προς την συνολική αξία συναλλαγών (Fraud-to-Transaction ratio in value terms) ανήλθε σε 0,019%, αντιστοιχώντας σε 1 ευρώ αξία συναλλαγής απάτης ανά 5,3 χιλ. αξία συναλλαγών το 2025, έναντι 1 ευρώ αξίας συναλλαγής απάτης ανά 4,9 χιλ. αξία συναλλαγών το 2024.  

Σημαντικοί παράγοντες που συνέβαλαν στη μείωση των συναλλαγών απάτης αφορούν στη συνεχή υιοθέτηση πρακτικών πρόληψης της απάτης από τους παρόχους υπηρεσιών πληρωμών, στη συνεργασία αυτών με εθνικούς και ξένους φορείς με σκοπό την εξάρθρωση εγκληματικών οργανώσεων, μέλη των οποίων διαπράττουν διάφορες μορφές απάτης, καθώς και στη συνεχή ενημέρωση των χρηστών των ηλεκτρονικών μέσων πληρωμής αναφορικά με τους τρόπους της ορθής και ασφαλούς χρήσης αυτών και τις νέες μορφές απάτης στις οποίες δύνανται να εκτεθούν. 

Οι fake επενδυτές και τα "spam" της ΑΑΔΕ

Είναι γεγονός πως οι απάτες με κάρτες πληρωμής εξελίσσονται διαρκώς, με τις πιο συνηθισμένες μεθόδους να επικεντρώνονται στην υποκλοπή στοιχείων μέσω τεχνολογίας ή κοινωνικής μηχανικής. Οι κυριότερες κατηγορίες περιλαμβάνουν:

• Phishing (Ηλεκτρονικό Ψάρεμα): Οι απατεώνες στέλνουν παραπλανητικά μηνύματα (email ή SMS) που φαίνονται να προέρχονται από τράπεζες ή γνωστές εταιρείες, ζητώντας από το θύμα να εισάγει τους κωδικούς του ή τα στοιχεία της κάρτας του σε μια πλαστή ιστοσελίδα.
• Card-Not-Present (CNP) Fraud: Πρόκειται για απάτες σε εξ αποστάσεως συναλλαγές, κυρίως μέσω διαδικτύου. Ο δράστης χρησιμοποιεί υποκλαπέντα στοιχεία κάρτας για να κάνει αγορές online χωρίς να έχει τη φυσική κάρτα στην κατοχή του.
• Ψηφιακά Πορτοφόλια (Apple/Google Pay): Μια νέα μέθοδος όπου οι απατεώνες, αφού υποκλέψουν τα στοιχεία της κάρτας, την προσθέτουν στο δικό τους ψηφιακό πορτοφόλι. Έτσι, μπορούν να πραγματοποιούν ανέπαφες πληρωμές σε φυσικά καταστήματα "χρεώνοντας" το θύμα.
• Skimming: Η τοποθέτηση ειδικών μηχανισμών υποκλοπής σε ATM ή τερματικά POS, οι οποίοι "διαβάζουν" τη μαγνητική πίστα της κάρτας και καταγράφουν τον κωδικό PIN.
• Social Engineering (Κοινωνική Μηχανική): Περιλαμβάνει την εξαπάτηση του χρήστη μέσω τηλεφωνικών κλήσεων (vishing), όπου ο δράστης προσποιείται κάποιον τεχνικό ή υπάλληλο για να αποσπάσει κωδικούς μίας χρήσης (OTP).

Από αυτά που απασχόλησαν την προηγούμενη χρονιά η ΤτΕ ξεχωρίζει στο report της: την εξάρθρωση από τη Διεύθυνση Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος εγκληματικών οργανώσεων τα μέλη των οποίων διέπρατταν απάτες με το πρόσχημα των επενδύσεων (Investment Frauds),

Επίσης τη δημοσίευση δελτίου τύπου της ΑΑΔΕ με τίτλο “Προσοχή σε παραπλανητικά μηνύματα στο κινητό (SMS)”, σύμφωνα με το οποίο πολίτες λάμβαναν στα κινητά τους τηλέφωνα παραπλανητικά μηνύματα (SMS) σχετικά με δήθεν χορήγηση επιδότησης πρόνοιας με φερόμενο αποστολέα την ΑΑΔΕ,

Αναστάτωση είχε προκαλέσει και η λήψη μέτρων αντιμετώπισης τηλεφωνικών κλήσεων απάτης με τη μέθοδο “Caller ID Spoofing” σε συνεργασία με την Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων (ΕΕΤΤ) και την Ελληνική Ένωση Τραπεζών.

Μείωση απάτης σε όλα τα είδη συναλλαγής

Επίσης σύμφωνα με τα στοιχεία της ΤτΕ, όσον αφορά τον αριθμό των συναλλαγών απάτης ανά τύπο συναλλαγής παρατηρούνται μειώσεις της απάτης σε όλους τους τύπους συναλλαγών. 

Συγκεκριμένα, ο αριθμός των περιστατικών απάτης μειώθηκε κατά 21% στις συναλλαγές σε POS, κατά 7% στις εξ΄ αποστάσεως συναλλαγές χωρίς φυσική παρουσία κάρτας (Card not present – CNP) και κατά 6% στις συναλλαγές σε ATM σε σχέση με το 2024. 

Σημαντική μείωση παρατηρήθηκε και στην αξία των συναλλαγών απάτης, για τις συναλλαγές σε POS κατά 28%, οριακή μείωση κατά 2% στις συναλλαγές σε ATM, ενώ αύξηση παρατηρήθηκε στην αξία των συναλλαγών απάτης στις εξ΄ αποστάσεως συναλλαγές χωρίς φυσική παρουσία κάρτας (Card not present – CNP) κατά 4%.

Αναλύοντας τα περιστατικά απάτης που σημειώθηκαν στις συναλλαγές με POS παρατηρείται πως η μείωση αυτών οφείλεται στον περιορισμό των περιστατικών απάτης που προκύπτουν από μη νόμιμες συναλλαγές με τη χρήση χαμένης/κλεμμένης κάρτας. Συγκεκριμένα, η αξία των συναλλαγών απάτης με τη χρήση χαμένης/κλεμμένης κάρτας σε POS μειώθηκε κατά 17% σε 1,4 εκατ. ευρώ, ενώ μείωση κατά 19% παρουσίασε ο αριθμός των λόγω συναλλαγών απάτης. 

Σε ό,τι αφορά την απάτη στις εξ αποστάσεως συναλλαγές, διαπιστώνεται ότι η συντριπτική πλειοψηφία (98% σε αξία και 99% σε αριθμό) αφορά συναλλαγές απάτης μέσω διαδικτύου. Τα περιστατικά αυτά εξακολουθούν να αφορούν κυρίως διαδικτυακές συναλλαγές με επιχειρήσεις του εξωτερικού.

Οι οικονομικές ζημίες που προκύπτουν από τις συναλλαγές απάτης επιμερίζονται στα συμβαλλόμενα μέρη της συναλλαγής ανάλογα με την υπαιτιότητά τους. Από την κατανομή των ζημιών μεταξύ των τριών συμβαλλόμενων μερών στον κύκλο συναλλαγών με κάρτες πληρωμών προκύπτει ότι το μεγαλύτερο μέρος της ζημίας επιβαρύνει τους κατόχους καρτών και τους παρόχους υπηρεσιών πληρωμών που αποδέχονται συναλλαγές με κάρτες. 

Συγκεκριμένα, το 2025 οι κάτοχοι και οι αποδέκτες υπηρεσιών πληρωμών επωμίστηκαν το 62% και 31% της συνολικής ζημίας, αντίστοιχα, ενώ οι πάροχοι υπηρεσιών πληρωμών που εκδίδουν κάρτες επιβαρύνθηκαν σε ποσοστό 7%.