Όταν το «τι θα φάμε αύριο» αποκτά μετρήσιμους στόχους

Το τι θα φάμε αύριο επηρεάζεται πολύ πριν από τη στιγμή της αγοράς. Από την επιλογή των πρώτων υλών και τις προδιαγραφές προς τους προμηθευτές μέχρι τη διαχείριση των προϊόντων, των συσκευασιών και της σπατάλης, κάθε στάδιο της αλυσίδας τροφίμων αφήνει το δικό του αποτύπωμα. Γι’ αυτό και η αλλαγή στο διατροφικό σύστημα δεν μπορεί να στηρίζεται σε αποσπασματικές παρεμβάσεις, αλλά χρειάζεται συνεργασία και στόχους που μπορούν να μετρηθούν στην πράξη.

Το λιανεμπόριο βρίσκεται σε ένα ιδιαίτερο σημείο αυτής της αλυσίδας. Συνδέεται με παραγωγούς και προμηθευτές, διαχειρίζεται προϊόντα, αποθέματα, συσκευασίες, λειτουργίες και, ταυτόχρονα, αποτελεί το σημείο στο οποίο η προσφορά συναντά καθημερινά τις επιλογές του καταναλωτή. Δεν μπορεί να αλλάξει μόνο του το διατροφικό σύστημα, μπορεί όμως να επηρεάζει διαφορετικά στάδιά του μέσα από τις αποφάσεις που λαμβάνονται.

Από τη γενική δέσμευση στη μετρήσιμη εφαρμογή

Εκπομπές, προέλευση πρώτων υλών, σπατάλη τροφίμων, συσκευασίες και σύνθεση της γκάμας συχνά αντιμετωπίζονται ως ξεχωριστά πεδία. Στην πράξη, όμως, συνδέονται μεταξύ τους και επηρεάζουν διαφορετικές πλευρές της ίδιας αλυσίδας.

Γι’ αυτό έχει σημασία μια περιβαλλοντική στρατηγική να απαντά σε συγκεκριμένα ερωτήματα: τι πρέπει να αλλάξει, σε ποιο σημείο, σε ποια έκταση και μέχρι πότε. Οι αριθμητικοί στόχοι δεν αποτελούν από μόνοι τους αποτέλεσμα. Δημιουργούν, όμως, τη βάση ώστε η πρόοδος να μπορεί να παρακολουθείται και οι δεσμεύσεις να αξιολογούνται με βάση όσα τελικά επιτυγχάνονται.

Έξι δεσμεύσεις σε διαφορετικά σημεία της αλυσίδας αξίας

Σε αυτή τη λογική οργανώνεται η στρατηγική συνεργασία της ΑΒ Βασιλόπουλος με το WWF Ελλάς. Έχει συγκεκριμένο ορίζοντα, το 2030, και διαμορφώνεται ως πλάνο δράσης με έξι δεσμεύσεις και αριθμητικούς στόχους που εκτείνονται από παραγωγούς και προμηθευτές έως τις λειτουργίες της εταιρείας και τους καταναλωτές.

Στο κλίμα, η δέσμευση αφορά τη μείωση των εκπομπών τόσο από τη λειτουργία της επιχείρησης όσο και από την ευρύτερη αλυσίδα αξίας. Έως το 2030 προβλέπεται μείωση κατά 50% των εκπομπών Scope 1 και 2 και κατά 37% των εκπομπών Scope 3, με βάση στόχους της Science Based Targets initiative (SBTi). Ο σχεδιασμός έχει και μεγαλύτερο χρονικό ορίζοντα, με επιδίωξη την επίτευξη μηδενικών καθαρών εκπομπών έως το 2050.

Στη διατροφή, ο στόχος μεταφέρεται στο ίδιο το μείγμα των προϊόντων που αγοράζουν οι καταναλωτές. Η δέσμευση προβλέπει η αναλογία πωλήσεων φυτικής προς ζωική πρωτεΐνη να φτάσει στο 50:50. Πρόκειται, επομένως, για έναν δείκτη που συνδέει τη στρατηγική βιωσιμότητας με τις επιλογές που βρίσκουν οι καταναλωτές στο ράφι και τελικά με τη σύνθεση των πωλήσεων.

Στα θαλασσινά, το βάρος πέφτει στην προέλευση και στα κριτήρια προμήθειας. Ο στόχος είναι το 80% των αγορών να προέρχεται από πηγές χαμηλού ή μεσαίου περιβαλλοντικού κινδύνου, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα κριτήρια πιστοποίησης και αξιολόγησης. Εδώ η παρέμβαση ξεκινά πριν το προϊόν φτάσει στο κατάστημα, από τον τρόπο με τον οποίο επιλέγονται οι προμηθευτές και οι πηγές των προϊόντων.

Στη σπατάλη τροφίμων, η δέσμευση αφορά όσα συμβαίνουν μέσα στις εγκαταστάσεις και τις λειτουργίες της ΑΒ. Στόχος είναι να μειωθούν κατά 50% τα τρόφιμα που χάνονται ή απορρίπτονται. Είναι ένα πεδίο στο οποίο η συνεργασία ΑΒ και WWF Ελλάς έχει ήδη προηγούμενη διαδρομή, καθώς οι δύο πλευρές συνεργάζονται για τη μείωση της σπατάλης τροφίμων από το 2019.

Στις συσκευασίες, το πλάνο επικεντρώνεται στα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας. Προβλέπεται μείωση κατά 15% της χρήσης πλαστικού στις συσκευασίες και, παράλληλα, στόχος για 100% ανακυκλωσιμότητά τους. Η συγκεκριμένη δέσμευση αφορά επομένως τόσο την ποσότητα του υλικού που χρησιμοποιείται όσο και το τι συμβαίνει στη συσκευασία μετά τη χρήση της.

Η έκτη δέσμευση αφορά την αποδάσωση και πηγαίνει ακόμη πιο πίσω στην εφοδιαστική αλυσίδα, στις πρώτες ύλες που θεωρούνται υψηλού κινδύνου. Έως το 2030, το 100% πρώτων υλών όπως το φοινικέλαιο και η σόγια προβλέπεται να προέρχεται από πιστοποιημένες αλυσίδες χωρίς αποψίλωση και αλλαγή χρήσης δασικής γης, με ημερομηνία βάσης την 31η Δεκεμβρίου 2020.

Οι έξι αυτές δεσμεύσεις καλύπτουν, επομένως, διαφορετικά σημεία της ίδιας διαδρομής: τις εκπομπές, τις πρώτες ύλες, τις προμήθειες, το μείγμα των προϊόντων, τη διαχείριση των τροφίμων και τις συσκευασίες. Αυτό επιτρέπει στη συνεργασία να αποτυπώνεται ως ένα πλάνο με συγκεκριμένα πεδία παρέμβασης και μετρήσιμα ορόσημα έως το 2030, αντί ως μια γενική περιβαλλοντική δέσμευση.

Από επιμέρους δράσεις σε ένα ευρύτερο σχέδιο

Το εύρος των στόχων δείχνει ότι η συνεργασία δεν περιορίζεται στη σπατάλη τροφίμων. Συνδέει το κλίμα, τη διατροφή, τα θαλασσινά, τις συσκευασίες και την προστασία των δασών, επιχειρώντας να αντιμετωπίσει διαφορετικές πλευρές του διατροφικού συστήματος μέσα από ένα κοινό πλαίσιο.

Υπάρχει, άλλωστε, προηγούμενη κοινή διαδρομή. Η ΑΒ Βασιλόπουλος και το WWF Ελλάς συνεργάζονται από το 2018 στις επιλογές θαλασσινών και από το 2019 στη μείωση της σπατάλης τροφίμων. Το νέο πλάνο διευρύνει αυτή τη συνεργασία και συνδέει περισσότερα σημεία της αλυσίδας με συγκεκριμένους στόχους έως το 2030.

Από εδώ και πέρα, το κρίσιμο στοιχείο είναι η μέτρηση της προόδου. Τα ποσοστά και τα χρονικά ορόσημα προσφέρουν το σημείο αναφοράς ώστε, στην πορεία προς το 2030, οι σημερινές δεσμεύσεις να μπορούν να συγκριθούν με τα αποτελέσματα που θα έχουν πράγματι επιτευχθεί.

Δείτε εδώ το σχετικό βίντεο.