Εκθέσεις: Το «αποτύπωμα» του κλάδου στην αγορά - «καταλύτης» για τουρισμό, τοπικές οικονομίες

Η νέα έρευνα του ΣΟΚΕΕ σε συνεργασία με την ALCO έρχεται να βάλει πραγματικούς αριθμούς σε μια σειρά που μέχρι σήμερα ήταν περισσότερο διαισθητική παρά τεκμηριωμένη, για το μη κλαδικό κοινό. 

Και τα ευρήματα δείχνουν πως ο εκθεσιακός κλάδος δεν είναι απλώς συμπληρωματικός, αλλά βασικός μοχλός ανάπτυξης, με άμεσο και έμμεσο οικονομικό αποτύπωμα που αγγίζει εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ.

Οικονομικό αποτύπωμα 

Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, σχεδόν 900.000 επισκέπτες συμμετέχουν κάθε χρόνο σε εκθέσεις στην Ελλάδα, δημιουργώντας ετήσια δαπάνη που ξεπερνά τα 340 εκατ. ευρώ. Το ποσό αυτό προκύπτει από ένα ευρύ φάσμα δραστηριοτήτων:

• μετακινήσεις
• διαμονή
• εστίαση
• παράλληλες τουριστικές και επαγγελματικές δαπάνες

Ειδικότερα, η συνολική συνεισφορά στον τουριστικό κλάδο υπολογίζεται σε 342,4 εκατ. ευρώ, με την εγχώρια ζήτηση να έχει κυρίαρχο ρόλο, αλλά και τη διεθνή συμμετοχή να προσθέτει σημαντική αξία.

Οι Έλληνες επισκέπτες συνεισφέρουν πάνω από 200 εκατ. ευρώ, ενώ οι ξένοι επισκέπτες δαπανούν περισσότερα από 111 εκατ. ευρώ, επιβεβαιώνοντας ότι οι εκθέσεις αποτελούν και εργαλείο προσέλκυσης «ποιοτικού» τουρισμού.

Αν συνυπολογιστούν και οι πολλαπλασιαστικές επιδράσεις στην οικονομία, από logistics μέχρι υπηρεσίες υποστήριξης, το συνολικό αποτύπωμα εκτιμάται ότι μπορεί να προσεγγίζει ή και να ξεπερνά το 1 δισ. ευρώ, σύμφωνα με εκτιμήσεις της αγοράς.

Πλεονέκτημα ο τουρισμός των 12 μηνών..

Ένα από τα πιο κρίσιμα ευρήματα της έρευνας αφορά τη συμβολή των εκθέσεων στη διεύρυνση της τουριστικής περιόδου. Περισσότερες από 1,5 εκατ. διανυκτερεύσεις ετησίως συνδέονται άμεσα με εκθεσιακές δραστηριότητες, με την πλειονότητά τους να πραγματοποιείται εκτός της παραδοσιακής high season, δηλαδή μεταξύ Οκτωβρίου και Απριλίου. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι ο κλάδος:

• ενισχύει τον λεγόμενο «τουρισμό πόλεων»
• στηρίζει ξενοδοχεία και επιχειρήσεις σε περιόδους χαμηλής ζήτησης
• συμβάλλει στην εξομάλυνση της εποχικότητας

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και το γεγονός ότι 6 στους 10 επισκέπτες ταξιδεύουν με συνοδούς, ενισχύοντας ακόμη περισσότερο τη συνολική δαπάνη και τη διάχυση των ωφελειών στην τοπική οικονομία.

Εξωστρέφεια και «υψηλής αξίας» επισκέπτες

Οι εκθέσεις δεν λειτουργούν μόνο ως εργαλείο τουριστικής ενίσχυσης, αλλά και ως πλατφόρμα διεθνούς δικτύωσης και επιχειρηματικής ανάπτυξης. Η έρευνα δείχνει ότι:

• περισσότεροι από 45.000 επισκέπτες προέρχονται από το εξωτερικό
• συμμετέχουν περίπου 1.250 διεθνείς εκθέτες ετησίως

Ακόμη πιο σημαντικό είναι το ποιοτικό χαρακτηριστικό αυτής της συμμετοχής είναι το γεγονός ότι οι ξένοι επισκέπτες έχουν μέση δαπάνη που ξεπερνά τα 3.000 ευρώ και μέση παραμονή άνω των 4 διανυκτερεύσεων. Πρόκειται δηλαδή για κοινό με υψηλή αγοραστική δύναμη, που συνδυάζει επαγγελματική δραστηριότητα με τουριστική εμπειρία – ένα μοντέλο που πολλές χώρες επιδιώκουν να ενισχύσουν στρατηγικά.

Ικανοποίηση και... brand χώρας

Ένα ακόμη στοιχείο που έχει ιδιαίτερη σημασία είναι το επίπεδο ικανοποίησης των συμμετεχόντων. Η μέση βαθμολογία φτάνει το 8/10, ενώ στους ξένους επισκέπτες αγγίζει το 8,6/10, γεγονός που αποτυπώνει την ποιότητα των διοργανώσεων αλλά και τη συνολική εμπειρία στη χώρα. Παράλληλα, το 88% των συμμετεχόντων δηλώνει ότι η ίδια η Ελλάδα αποτελεί βασικό κίνητρο συμμετοχής, επιβεβαιώνοντας ότι το εθνικό brand λειτουργεί συμπληρωματικά προς τον εκθεσιακό κλάδο.

Τα ευρήματα της έρευνας έχουν ήδη προκαλέσει κινητικότητα τόσο στον επιχειρηματικό όσο και στον θεσμικό χώρο. Από την πλευρά της Πολιτείας, γίνεται λόγος για έναν κλάδο με «πολλαπλασιαστικά οφέλη», που συνδέεται άμεσα με την καινοτομία, τις επενδύσεις και το νέο παραγωγικό μοντέλο της χώρας. Την ίδια στιγμή, εκπρόσωποι της αγοράς τονίζουν ότι οι εκθέσεις μπορούν να λειτουργήσουν ως καταλύτης για:

• αύξηση εξαγωγών
• ενίσχυση του ΑΕΠ
• προσέλκυση διεθνών συνεργασιών
   

Μια ευκαιρία που δεν πρέπει να χαθεί

Η εικόνα που προκύπτει είναι σαφής: η Ελλάδα διαθέτει έναν κλάδο με ισχυρή δυναμική, ο οποίος μέχρι σήμερα δεν έχει αξιοποιηθεί στο βαθμό που θα μπορούσε.

Σε αντίθεση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες που έχουν επενδύσει συστηματικά στο λεγόμενο MICE tourism (Meetings, Incentives, Conferences, Exhibitions), η ελληνική αγορά παραμένει κατακερματισμένη, με περιορισμένες υποδομές σε σχέση με τη διεθνή ζήτηση. Η συγκυρία, ωστόσο, είναι ευνοϊκή:

• η άνοδος του city break
• η αναζήτηση εμπειριών όλο τον χρόνο
• η ανάγκη διαφοροποίησης του τουριστικού προϊόντος
• δημιουργούν τις προϋποθέσεις για ένα νέο μοντέλο ανάπτυξης, όπου οι εκθέσεις θα έχουν πρωταγωνιστικό ρόλο.

Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν ο κλάδος έχει δυναμική. Το πραγματικό στοίχημα είναι αν θα υπάρξει συνεκτική στρατηγική, επενδύσεις σε σύγχρονες υποδομές και διεθνής στόχευση, ώστε η Ελλάδα να διεκδικήσει με αξιώσεις μεγαλύτερο μερίδιο από μια αγορά που διεθνώς κινείται σε δισεκατομμύρια ευρώ.